Mga Banal sa mga Huling Araw at Poligamya

Sa pagitan ng 1852 at 1890, opisyal na itinuro at isinagawa ng The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints ang maramihang pag-aasawa (o poligamya). Masalimuot ang kasaysayan ng maramihang pag-aasawa sa simbahan at nagdudulot ito ng maraming tanong para sa mga tao ngayon. Tinatalakay ng artikulong ito kung paano at bakit isinagawa noon ang poligamya ng mga Banal sa mga Huling Araw.

Ano ang poligamya?

Ang poligamya ay isang anyo ng pag-aasawa kung saan ang isang tao ay “kasal sa higit sa isang tao sa iisang panahon.”[1] Maraming tala ng mga sistemang pag-aasawang poligamo sa mga sinauna at makabagong kultura ng tao, bagaman bihira na itong isinasagawa ngayon.[2]

Ang polygamy ay kadalasang ginagamit upang tukuyin ang polygyny, na tumutukoy sa sitwasyon kung saan ang isang lalaki ay kasal sa maraming babae nang sabay-sabay.[3]

Ano ang poligamya sa konteksto ng kasaysayan ng Mormon?

Sa pagitan ng 1852 at 1890,[4] itinuro at isinagawa ng mga miyembro ng The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints ang poligamya (o maramihang pag-aasawa—isang lalaking may higit sa isang asawa) bilang doktrina ng Simbahan at sistema ng pag-aasawa.[5]

Ang Kasaysayan ng Maramihang Pag-aasawa sa Ang Simbahan ni Jesucristo ng mga Banal sa mga Huling Araw

Ang Pinagmulan ng Maramihang Pag-aasawa

mga bandang 1831

Natutuhan ni Joseph Smith[BIO] na magiging bahagi ng pagpapanumbalik ang plural na pag-aasawa, ayon sa pag-alaala nina Orson Pratt,[BIO] Helen Mar Kimball,[BIO] at iba pa.[6]

mga bandang 1835

Si Joseph Smith ay ibinuklod kay Fanny Alger,[BIO] na itinuturing ng karamihan sa mga historyador na unang plural na asawa ni Joseph.[7]

Mga bandang 1841–1843

Pribadong itinuro ni Joseph Smith ang maramihang pag-aasawa sa Nauvoo at nag-asawa pa ng iba pang kababaihan bilang mga plural na asawa.[8]

Hulyo 12, 1843

Itinala ni Joseph Smith ang hayag na ngayon ay na-canonize bilang bahagi 132 ng Doktrina at mga Tipan, na tumatalakay kapwa sa walang hanggang kasal at sa alituntunin ng maramihang pag-aasawa.[9]

Hunyo 27, 1844

Si Joseph Smith ay pinatay sa Carthage, Illinois.[10]

Pag-aasawang Maramihan sa Utah

Agosto 29, 1852

Ipinahayag ni Orson Pratt sa publiko ang maramihang pag-aasawa bilang isang gawain ng Simbahan.[11]

Pebrero 1853–Hulyo 1854

Inilathala ni Orson Pratt ang peryodikong The Seer sa Washington, D.C., na naglalahad ng teolohiya at pagsasagawa ng maramihang pag-aasawa sa Simbahan.[12]

1862

Ipinasa ng Kongreso ng Estados Unidos ang Morrill Anti-Bigamy Act, na nagpapawalang-bisa sa mga batas tungkol sa poligamya na ipinasa sa Utah, naghihigpit sa mga ari-ariang maaaring hawakan ng mga organisasyong panrelihiyon, at ginagawang krimen ang poligamya na may parusang hanggang limang taon sa bilangguan.[13]

1876

Ang hayag kay Joseph Smith noong Hulyo 12, 1843 (Bahagi 132) ay na-canonize sa Doktrina at mga Tipan.[14] Pagkalipas ng dalawang taon, muli rin itong inilathala sa Ang Mahalagang Perlas.[15]

1879

Naglabas ang Korte Suprema ng Estados Unidos ng isang mahalagang desisyon sa Reynolds v. United States, na nagpapatibay sa pagkaayon sa Konstitusyon ng Morrill Anti-Bigamy Act at nagpapasya na ang pagsasagawa ng pag-aasawang plural ay hindi protektado sa ilalim ng Unang Susog.[16]

1882

Ipinasa ng Kongreso ang Edmunds Act, na ginagawang pederal na misdemeanor ang poligamya at “labag sa batas na pagsasama.”[17]

mga bandang 1882–1887

Maraming lider ng Simbahan, kabilang si Pangulong John Taylor,[BIO] ang nagtago o nagpatapon sa sarili upang makatakas sa pederal na pag-uusig at pagkakabilanggo sa ilalim ng Edmunds Act.[18]

1887

Ipinasa ng Kongreso ang Edmunds-Tucker Act at pinalakas ang mga probisyon ng Edmunds Act sa pamamagitan ng pag-alis sa legal na katayuan ng Simbahan, pagkumpiska sa ari-arian ng Simbahan, at pag-alis sa karapatan ng mga kababaihan na bumoto sa Utah.[19]

Mayo 19, 1890

Nagpasya ang Korte Suprema na naaayon sa konstitusyon ang Edmunds-Tucker Act.[20]

Oktubre 6, 1890

Naglabas si Wilford Woodruff[BIO] ng Manifesto, na nagsasabing, “Ang payo ko sa mga Latter-day Saint ay umiwas sa pagpasok sa anumang pag-aasawang ipinagbabawal ng batas ng lupain.”[21]

Maramihang Pag-aasawa Pagkatapos ng Manifesto

Enero 4, 1893

Ipinagkaloob ni Pangulo ng Estados Unidos na si Benjamin Harrison[BIO] ang amnestiya at kapatawaran sa mga Banal sa mga Huling Araw na pinuntirya ng pederal na batas laban sa poligamya.[22]

Enero 4, 1896

Pinagtibay ng Utah ang isang konstitusyon ng estado na nagsasabing “ang polygamous o plural marriages ay habambuhay na ipinagbabawal” at naging ika-45 estado sa Union.[23]

mga bandang 1890–1904

Patuloy na nagsasagawa ang mga lider ng Simbahan ng limitadong bilang ng mga plural na kasal sa United States, Mexico, at Canada.[24]

1903–1907

Isinagawa ang isang pagdinig sa Kongreso upang alamin kung si Reed Smoot,[BIO] isang apostol na nahalal sa Senado ng Estados Unidos, ay karapat-dapat na maupo roon, at nagtatapos ito sa botong nagpapahintulot kay Smoot na maglingkod sa Senado.[25]

Abril 6, 1904

Inilabas ni Joseph F. Smith[BIO] ang "Second Manifesto" na nagsasaad na ang mga miyembrong papasok sa pag-aasawang plural ay ititiwalag.[26]

Abril, 1911

Ang Unang Panguluhan, na binubuo nina Joseph F. Smith, Anthon H. Lund,[BIO] at John Henry Smith,[BIO] ay muling pinagtibay ang "Second Manifesto" sa pangkalahatang kumperensya.[27]

Abril, 1921

Si Heber J. Grant,[BIO] na nagsasalita sa pangkalahatang kumperensya, ay muling pinagtibay ang patakaran ng kanyang naunang si Joseph F. Smith na i-excommunicate ang mga miyembrong pumapasok sa mga maramihang pag-aasawa.[28]

Hunyo 17, 1933

Ang Unang Panguluhan, na binubuo nina Heber J. Grant, Anthony W. Ivins,[BIO] at J. Reuben Clark,[BIO] ay muling pinagtitibay na ang pagpasok sa plural marriage ay magreresulta sa ekskomunikasyon.[29]

lumipas ang 65 taon

Setyembre, 1998

Si Gordon B. Hinckley,[BIO] na unang nagsalita kay Larry King[BIO] at pagkatapos ay sa pangkalahatang kumperensya, ay kinondena ang pagsasagawa ng poligamya ng mga pundamentalistang grupo.[30]

Setyembre, 2018

Sinabi ni Quentin L. Cook[BIO] ng Korum ng Labindalawang Apostol sa isang broadcast na kalauna’y inilathala sa magasin na Liahona na itinuturing ng mga kasalukuyang pinuno ng Simbahan na ang maramihang pag-aasawa gaya ng isinagawa noon ay “nagsilbi sa layunin nito.”[31]

Expand Timeline

Kailan nagsimula ang poligamya sa makabagong dispensasyon?

Iniulat na itinuro ni Joseph Smith ang prinsipyong ito noon pang 1831,[32] ngunit noong unang bahagi pa ng dekada 1840 ipinakilala at isinagawa ang pag-aasawang plural ng limitadong bilang ng mga Banal sa mga Huling Araw.[33]

Ang gawain ay opisyal na inihayag sa isang espesyal na kumperensya ng Simbahan noong Agosto 29, 1852.[34]

Ano ang karaniwang bilang ng mga asawa sa isang maramihang pag-aasawa ng mga Banal sa mga Huling Araw?

Ipinapakita ng isang dataset ng mahigit 500 maramihang pag-aasawa bago ang 1853 na tinipon ng University of Virginia na ang karaniwang bilang ng mga asawa noong panahong iyon ay 2.2 at ang standard deviation ay 1.4.[35]

Ilang mga Banal sa mga Huling Araw ang nagsagawa ng poligamya?

Hindi malinaw. Hindi komprehensibong nagtala ang Simbahan o ang mga tala ng U.S. Census ng datos tungkol sa pag-aasawang plural sa populasyon ng Utah, kaya hindi alam ang eksaktong bilang ng mga pag-aasawang plural.

Tinataya ng karamihan sa mga historyador na ang dami ng pag-aasawang plural ay nasa pagitan ng 15–30%, na ang ibig sabihin ay mga 1 sa bawat 5 lalaki ay may mga asawang plural.[36]

Mga Pag-aaral sa Antas ng Maramihang Pag-aasawa

Antas	Pag-aralan	Mga Komento
~30%	Larry Logue, "Isang Panahon ng Pag-aasawa" (1984)	Napagpasyahan ni Logue na mga 3 sa bawat 10 lalaki sa lugar ng St. George mula 1870 hanggang 1890 ay minsang nagsagawa ng maramihang pag-aasawa.[37]
~20%	Irwin Altman at Joseph Ginat, Polygamous Families in Contemporary Society (1996)	Tinataya nina Altman at Ginat na ang bilang ng maramihang pag-aasawa noong ikalabinsiyam na siglo ay nasa mga 20%.[38]
~15–25%	William Volf, "Mormon Polygamy in the Nineteenth Century" (1999)	Sinuri ni Volf ang mga isinulat tungkol sa demograpiya ng poligamya at nagwakas na mga 15–25% ng mga Banal sa mga Huling Araw sa buong teritoryo ang nagsagawa ng poligamya.[39]
~15–20% (mga lalaki) at ~25–30% (mga babae)	Davis Bitton at Val Lambson, "Demographic Limits of Nineteenth-Century Mormon Polygyny" (2012)	Sinusuri nina Bitton at Lambson ang mga bilang ng mga lalaki at babaeng nagsagawa ng maramihang pag-aasawa noong ikalabinsiyam na siglo.[40]
~25–30%	Lowell C. Bennion, "Maramihang Pag-aasawa" (2014)	Ipinagpalagay ni Bennion ang 25–30% na karaniwan sa buong teritoryo para sa antas ng pag-aasawang plural sa pamamagitan ng paghahati-hati ng mga porsiyento ng bawat rehiyon sa buong Utah.[41]

Expand Table

Pinahintulutan ba ang diborsyo sa mga poligamistang pag-aasawa?

Oo. May maluwag na mga batas sa diborsyo ang Utah noong ika-19 na siglo,[42] at ang mga babaeng nasa poligamong pag-aasawa ay makakakuha ng diborsyo nang medyo madali.[43]

Puwede bang maging polygamist ang kahit sino?

Hindi. Kailangan ng isang lalaki ng pahintulot mula sa pamunuan ng pagkasaserdote bago kumuha ng karagdagang mga asawa.[44] Sinabi ni Brigham Young[BIO], "Walang sinumang lalaki ang may karapatan sa isang asawa, o mga asawa, maliban kung iginagalang niya ang kanyang Pagkasaserdote at pinalalaki ang kanyang katungkulan sa harap ng Diyos."[45] Kilala si Brigham na kung minsan ay tumatanggi sa mga hiling ng mga lalaki na kumuha ng karagdagang mga asawa.[46]

Nag-asawa ba ang matatandang lalaki ng Mga Kabataang Babae?

Oo. Kung minsan, nag-asawa ang matatandang lalaki ng mga babaeng mas bata nang malaki ang agwat ng edad nila,[47] kahit na hindi ito pangkaraniwan.[48][49]

Sa karamihan ng mga pag-aasawang polygamist at hindi polygamist noong panahong iyon, karaniwang nag-aasawa ang mga babae sa huling bahagi ng kanilang teenage years o sa unang bahagi ng kanilang twenties, samantalang ang edad ng asawa nilang lalaki ay karaniwang nakadepende sa kung ilang asawa ang mayroon sila. Ang mga lalaking kumukuha ng pangalawang asawa ay karaniwang mas matanda nang 5 hanggang 10 taon kaysa sa kanilang pangalawang asawa.[50][51]

Totoo ba na ang ilang propeta ay nagpakasal sa mas batang mga babae bilang mga plural na asawa?

Oo. Si Brigham Young,[52] John Taylor,[53] Wilford Woodruff,[54] at Lorenzo Snow[BIO][55] ay pawang may mga plural na asawa na sa ilang kaso ay mas bata nang malaki sa kanila.

Ang mga pag-aasawang plural ba sa mga batang tinedyer ay karaniwang kinonsuma?

Hindi ito malinaw. May pag-aatubili ang mga nagsagawa ng poligamya na magsulat tungkol sa pakikipagtalik.[56] Iminumungkahi ng mga halimbawang anekdotal na ang mga pag-aasawa sa mga batang tinedyer ay karaniwang hindi isinasakatuparan sa sekswal na paraan at na sa halip, kaugalian na maghintay hanggang mas maging nasa hustong gulang ang mga batang asawa bago isakatuparan ang pag-aasawa.[57]

Ang poligamya ba ay ayon sa Biblia?

Binabanggit ang poligamya sa Biblia, gayundin sa kasulatan ng mga Banal sa mga Huling Araw.[58]

Poligamya sa mga Kasulatan

Kasulatan	Pagtukoy sa Poligamya
Lumang Tipan	Pinahintulutan ng batas ni Moises ang poligamya at nagtakda ng mga tuntunin para rito.[59]
Lumang Tipan	Ang poligamya ay inilalarawan sa Lumang Tipan bilang isang tinatanggap na bahagi ng sinaunang lipunang Israelita na may magkakatulad na katangian sa ibang sinaunang kultura sa Malapit na Silangan, bagaman hindi alam kung gaano ito kalawak isinagawa sa mga Israelita.[60]
Bagong Tipan	Hindi hayagang pinapahintulutan o kinokondena ng Bagong Tipan ang poligamya, bagaman may ilang talata sa Bagong Tipan na maaaring ipakahulugan na nagtataguyod ng monogamya.[61]
Bagong Tipan	Karaniwang hindi sang-ayon ang kulturang Greco-Romano sa poligamya,[62] at tila inampon din ang pananaw na ito ng ilang grupong Judio noong panahon ng Bagong Tipan.[63]
Ang Aklat ni Mormon	Kinokondena ng Ang Aklat ni Mormon ang poligamya maliban sa mga pagkakataong iniuutos ito ng Diyos sa kanyang mga tao upang magkaanak.[64]
Ang Aklat ni Mormon	Ang teksto ay tahasan at sa ilang kaso marahil ay hindi tuwirang naglalarawan ng poligamya sa mga Jaredita at sa mga inapo ni Lehi; karamihan sa mga paglalarawang ito ay negatibo.[65]
Doktrina at mga Tipan	Ang mga pinakaunang edisyon ng Doktrina at mga Tipan ay naglaman ng isang bahagi na itinatanggi ang poligamya.[66]
	Ang isang hayag (Seksyon 132) ay nagpapahintulot sa maramihang pag-aasawa kapag ito ay iniutos ng Diyos at pinamamahalaan ng pangulo ng Simbahan na may mga susi ng pagkasaserdote.[67]
	Ipinaliliwanag ng Opisyal na Pahayag 1 na ang monogamya ang "pamantayan ng Diyos para sa kasal" maliban kung mag-utos ang Diyos ng iba, at ipinapaliwanag nito kung bakit itinigil ang plural na pag-aasawa bilang isang gawain sa mga Banal sa mga Huling Araw.[68]
Ang Mahalagang Perlas	Binabanggit lamang ng Ang Mahalagang Perlas na si Lamech ay may dalawang asawa, at wala itong dagdag na impormasyon tungkol sa paksa.[69]

Expand Table

Mga Sanggunian sa Poligamya sa Biblia, sa Ang Aklat ni Mormon, at sa Ang Mahalagang Perlas

Sanggunian	Komentaryo
Genesis 4:19, Moises 5:44–54	Si Lamec, isang inapo ni Cain, ay may dalawang asawang pinangalanang sina Ada at Zilla.[70][71]
Genesis 16:1–6	Inilalarawan si Abraham na may sabay na asawa, si Sarai, at kalaguyo, si Hagar.[72]
Genesis 26:34–35, 28:6–9	Inilalarawan si Esau na nag-asawa ng ilang babaeng hindi Israelita.[73]
Genesis 29:15–35	Inilalarawan si Jacob na sabay na may dalawang asawa, sina Lea at Raquel, at dalawang kalunya, sina Bilha at Zilpa.[74]
Genesis 36:9–13	Si Elifaz, isa sa mga anak ni Esau, ay may kalunya.[75]
1 Mga Cronica 2:18–20, 46–48	Si Caleb, ang ninuno sa tuhod ni Bezalel, ang pangunahing arkitekto ng tabernakulo ni Moises, ay may tatlong asawa at dalawang kalunya.[76]
1 Mga Cronica 4:1–8	Si Ashur, na inapo ni Juda, ay may dalawang asawa.[77]
Mga Hukom 8:29–31	Si Gideon, isa sa mga hukom ng Israel, ay may pitumpung anak na lalaki mula sa maraming asawa at isang kalunya.[78]
1 Samuel 1:1–8	Si Elcana, ang ama ng propetang si Samuel, ay inilalarawan na may dalawang asawa—sina Hannah at Peninnah.[79]
1 Samuel 25:39–43, 2 Samuel 5:13–16, 12:7–8	Inilalarawan si David na kumukuha ng maraming asawa at mga kalunya.[80]
1 Mga Hari 11:1–8	Inilalarawan si Solomon na may maharlikang harem na may 700 asawa at mga kalunya.[81]
1 Mga Hari 20:1–12	Sinasabing si Ahab, isang masamang hari ng Israel na umusig kay propeta Elijah, ay may hindi tinukoy na bilang ng mga asawa.[82]
2 Cronica 11:18–23	Si Rehoboam, isang hari ng Juda, ay may labingwalong asawa at animnapung asawang-babae.[83]
2 Mga Cronica 13:21–22	Si Abias, isang hari ng Juda, ay inilalarawan na may labing-apat na asawa.[84]
2 Cronica 24:1–3	Si Joas, ang ikawalong hari ng Juda, ay may dalawang asawa.[85]
Ester 1–2	Si Ahaseurus ay isang haring Persiano at asawa nina Vashti at Esther na mayroon ding maharlikang harem.[86]
Mateo 2	Si Herodes, isang Hudyong hari ng Judea, ay binanggit sa ebanghelyo ni Mateo.[87] Bagaman hindi iniulat sa Bagong Tipan, may iba pang mga sanggunian na tumutukoy sa kanyang poligamya.[88]
Jacob 1:15	Noong panahon ng propeta na si Jacob, iniuulat ng teksto na nagsimulang magsagawa ng poligamya ang mga tao ni Nephi.[89]
Mosias 11:1–4, 14	Ang masamang haring si Noe at ang kanyang mga pari ay inilalarawan nang negatibo bilang mga poligamista.[90]
Alma 10:11	Si Amulek, na bagong miyembro ni Alma at naging kasama niya kalaunan sa pagmimisyonero, ay inilalarawang may “mga babae,” na inisip ng ilan na maaaring tumutukoy sa pagkakaroon ng maraming asawa.[91]
Eter 1:40–41, 6:20	Binabanggit sa aklat ng Ether na ang kapatid ni Jared ay may “mga pamilya” at mas maraming anak kaysa sa mukhang posible kung iisa lang ang asawa niya, na binigyang-kahulugan ng ilan bilang maraming pamilya mula sa iba’t ibang asawa.[92] Gayunman, batay sa tekstuwal na pagsusuri ng mga manuskrito at mga edisyon ng Ang Aklat ni Mormon, may ilan na tumutol sa pagbabasang ito.[93]
Ether 7:1–2	Ayon sa Aklat ni Ether, ang unang matwid na haring Jaredita na si Orihah ay nagkaanak ng mahigit tatlumpung anak.[94] Dahil sa dami ng mga anak na ito, inisip ni Orson Pratt na si Orihah ay "malamang na isang polygamist."[95]
Eter 10:5	Ipinapakita si Riplakish, isang masamang haring Jaredita, na kumuha ng “maraming asawa at kalunya” sa kanyang maharlikang harem.[96]

Expand Table

Anong mga dahilan ang ibinigay ng mga miyembro ng Simbahan sa pagsasagawa ng poligamya?

Ang mga Banal ng mga Huling Araw na nagsagawa ng maramihang pag-aasawa noong ikalabinsiyam na siglo ay nagbigay ng iba’t ibang dahilan para rito.[97] (Tingnan ang talahanayan sa ibaba.)

Mga halimbawa ng mga dahilang ibinigay para sa pag-aasawang plural

Dahilan	Mga halimbawa
Iniutos ito ng Diyos.	Orson Pratt, The Tagakita (1853).[98]
	Parley P. Pratt,[BIO] Mga Maka-kasulatang Ebidensya na Sumusuporta sa Poligamiya (1856).[99]
	Helen Mar Kimball Whitney, Maramihang Pag-aasawa, Gaya ng Itinuro ng Propetang si Joseph (1882).[100]
Pinahintulutan ito ng Biblia.	Orson Pratt, Talumpati (1869).[101]
	Helen Mar Kimball Whitney, Maramihang Pag-aasawa, ayon sa itinuro ni Propetang Joseph (1882).[102]
	Lyman O. Littlefield,[BIO] Millennial Star (1883).[103]
	Orson Pratt, The Seer (1853).[104]
Nagbigay ito sa mas maraming kababaihan ng pagkakataong makapag-asawa.	Orson Pratt, The Seer (1853).[104]
	Helen Mar Kimball Whitney, Maramihang Pag-aasawa, ayon sa itinuro ni Propetang Joseph (1882).[105]
Pinahintulutan nito ang mas marami pang espiritung anak ng Diyos na pumarito sa mundo upang tumanggap ng katawan.	Brigham Young, Talumpati (1855).[106]
Magiging mas malusog ang mga magiging anak.	Belinda Pratt,[BIO] Pagtatanggol sa Poligamya, ng Isang Ginang sa Utah (1854).[107]
Talagang mapapabuti nito ang pag-uugali at mga saloobin ng mga nagsasagawa nito.	George Q. Cannon,[BIO] Talumpati (1869).[108]
Magbibigay ito sa mga lalaki ng paraang katanggap-tanggap sa moral para matugunan ang kanilang likas na pagnanasang seksuwal.	George Q. Cannon, manuskritong walang petsa.[109]
	Orson Pratt, The Seer (1853).[110]
	Romania Pratt Penrose,[BIO] Talumpati (1881).[111]
Aalisin nito sa lipunan ang mga kasamaang gaya ng prostitusyon, diborsyo, kahirapan, at aborsyon.	Orson Pratt, The Seer (1853).[112]
	Belinda Pratt, Pagtatanggol sa Poligamya, Ng Isang Ginang sa Utah (1854).[113]
	Benjamin F. Johnson,[BIO] Bakit Nag-aasawa ang mga “Banal sa mga Huling Araw” ng Maraming Asawa (1854).[114]
	Helen Mar Kimball Whitney, Bakit Namin Isinasagawa ang Maramihang Pag-aasawa (1884).[115]

Expand Table

Kung ang layunin ng poligamya ay “magparami ng supling,” nangyari ba talaga iyon sa Utah?

Oo, malamang. Kahit na ang mga asawang babae sa plural na pag-aasawa ay karaniwang nagkaroon ng mas kaunting anak bawat isa, nabawasan ng polygamy sa Utah ang bilang ng mga babaeng hindi nag-asawa at humantong ito sa malaking pagtaas ng mga kapanganakan kumpara sa populasyon ng Estados Unidos.[116]

Kinailangan ba ang poligamya para mabigyan ng asawa ang sobrang dami ng kababaihan sa unang bahagi ng Simbahan?

Hindi, malamang hindi. Iminungkahi ng ilang maagang sanggunian ng Simbahan na mas maraming babae kaysa lalaki sa maagang Simbahan at na ang poligamya ay nakatulong magbigay ng tahanan at asawa para sa mga babaeng ito,[117] ngunit iminumungkahi ng pagsusuri sa mga tala ng sensus ng Utah at mga database ng mga pioneer na walang malaking agwat sa bilang ng mga lalaki at babae noong panahong iyon.[118]

Gayunman, ipinapakita ng isang pag-aaral na mas relihiyoso ang mga babae kaysa sa mga lalaki, na lilikha ng hindi pagkakatugma sa pagitan ng mga lalaki at babae sa pag-aasawa batay sa relihiyon.[119]

Larawan ng pamilya ni Joseph F. Smith, ng kanyang limang asawa, at ng karamihan sa kanilang mga anak na kuha noong 1904. Gitnang hanay, mula kaliwa pakanan: Mary Taylor Schwartz, Edna Lambson, Julina Lambson, Joseph F. Smith, Sarah Ellen Richards, at Alice Ann Kimball.

Ang poligamya ba ay tungkol lang talaga sa pagkakaroon ng mas maraming pakikipagtalik?

Tulad ng mga monogamong pag-aasawa, kasama rin sa mga polygamous na pagsasama ang seksuwal na pagiging malapit.[120] Nagsagawa ang mga tao ng iba’t ibang anyo ng pag-aasawa sa iba’t ibang dahilan, kabilang ang panlipunan, kultural, panrelihiyon, at pang-ekonomiya.[121]

Ano ang mga epekto ng poligamya sa mga lipunang nagsasagawa nito?

Natukoy ng mga iskolar na nag-aral ng poligamya ang mga posibleng pakinabang at mga posibleng di-kapakinabangan ng gawaing ito.[122] (Tingnan ang talahanayan sa ibaba.)

Mga Posibleng Kalamangan at Kahinaan ng Polygamy

Mga Posibleng Pakinabang	Mga Posibleng Kahinaan
Mga ebolusyonaryo o biyolohikal na pakinabang sa pagpaparami ng tao. (Barash 2016)[123]	Hindi pagkakapantay-pantay at agwat sa kasarian. (Brooks 2009)[124]
Kapanganakan ng mga anak mula sa ibang asawa upang mapunan ang kawalan ng kakayahang magkaanak. (Naseer 2021)[125]	Mahinang kalusugang pangkaisipan ng mga asawang nasa poligamya. (Bahari 2021) [126]
Pamamahagi ng mga pasanin sa pag-aalaga ng mga anak. (Naseer 2021)[127]	Kompetisyon sa pagitan ng mga asawa para sa paglapit sa isang asawang lalaki at sa kanyang mga mapagkukunan. (Al-Krenawi 2006)[128]
Pagbuo ng matitibay na ugnayang pagkakamag-anak sa pagitan ng mga pamilya. (Pearsall 2022) [129]	Mga damdamin ng selos sa pagitan ng mga asawa at mga anak ng iba’t ibang asawa. (Burton 2023)[130]
Mga damdamin ng pagtutulungan sa mga mag-asawa na nagpapalakas ng ugnayan ng pamilya. (Ulrich 2017)[131]	Hindi pagsali sa mas batang mga lalaki sa usapin ng pakikipagtalik at pag-aasawa. (Miller and Karkazis 2023)[132]

Expand Table

Mahirap ba ang poligamya para sa mga babaeng Banal sa mga Huling Araw na nagsagawa nito?

Para sa marami, oo. Maraming salaysay ang umiiral tungkol sa mga kababaihang nagpahayag na nahirapan silang harapin ang pag-aasawang plural, at may ilan na umalis sa Simbahan dahil sa poligamya at hayagang pinuna ito.[133] Gayunman, ipinagtanggol ng ibang kababaihan ang gawain at nagsulat tungkol sa mga pagpapalang dumating mula rito sa kabila ng hirap.[134]

Mga pahayag mula sa mga plural na asawa

Tao	Pahayag
Fanny Stenhouse[BIO]	“Ang isipin pa lang na gawin ito ay mas masahol pa kaysa kamatayan. Nakakatakot sanang sumunod sa aking asawa sa kanyang libingan; pero ang mabuhay at makita siyang asawa ng ibang babae ay para sa akin na parang humihingi ng higit pa sa kayang tiisin ng tao. . . . May kadiliman sa harap ng aking mga mata, at gaano man ako nagpumiglas, wala akong makitang sinag ng liwanag, ni munting kislap ng pag-asa. Lubos akong nabagsak at wasak ang puso, at halos pakiramdam ko ay pinabayaan na ako ng Panginoon. Hindi ako makalapit sa aking asawa para humingi ng damay; dahil pakiramdam ko ay nasa kanyang batang nobya ang kanyang mga iniisip, at ang aking mga dalamhati ay mag-aalala lamang sa kanya sa panahong nais niyang mapayapa.”[135]
Eliza R. Snow[BIO]	“Sa Nauvoo ko unang naunawaan na ang pagsasagawa ng pag-aasawa ng maraming asawa ay ipakikilala sa simbahan. Ang paksang ito ay lubhang kasuklam-suklam sa aking damdamin—napakatuwirang salungat ito sa mga nakasanayan kong paniniwala, na para bang ang lahat ng mga pagkiling ng aking mga ninuno sa maraming salinlahi ay nagsama-sama sa paligid ko. Ngunit nang pag-isipan ko na ako ay nabubuhay sa dispensasyon ng kaganapan ng mga panahon, na sumasaklaw sa lahat ng iba pang dispensasyon, tiyak na kailangang kasama rito ang Pag-aasawa ng Marami, at inaliw ko ang aking sarili sa isipang iyon ay napakalayo pa, at lampas sa panahon ng aking buhay na mortal. . . . Habang nadaragdagan ang aking kaalaman tungkol sa alituntunin at layunin ng Pag-aasawa ng Marami, lalo ko itong minahal.”[136]
Eliza R. Snow[BIO]	“Ang pagkakaroon ng maraming asawa ay isang malaking pagsubok. Kung gusto mong umupo sa mga hukuman ng Langit, igalang ang Polygamy; huwag mong hayaang may masabi ang iyong mga labi laban dito kahit hindi ka naniniwala rito. Nang pasukin ko ito, wala akong inaasahang kikilalanin ako kailanman bilang legal na asawa. Naniniwala ako rito dahil nadama kong totoo ang gawain at sabik akong makakita ng isang propeta. Ipinagmamalaki ko na niyakap ko ito. Hindi ako sinaktan ng Polygamy, pero ang tingnan ako bilang isang babaeng may masamang karakter, iyon ang talagang nakasakit sa akin, ang mismong isipin na hindi ako isang mabuting babae.”[137]
Helen Mar Kimball	“Hindi ko sinubukang itago ang katotohanang ito ay naging isang pagsubok, kundi inamin ko na isa ito sa pinakamatitinding naranasan ko sa buong buhay ko; ngunit napatunayan din na isa ito sa pinakamalalaking pagpapala. Totoo kong masasabi na ito ang pinakamalaking naging tulong sa paggawa sa akin na isang Banal at isang malayang babae, sa bawat kahulugan ng salita; at may kilala akong marami pang iba na ganoon din ang masasabi, at para sa kanila ito ay napatunayang isa sa pinakamalalaking biyaya—isang “pagpapalang nakatago.” Tungkol naman sa pag-aakalang ito ay nakakababa ng dangal, ang napatunayan nito ay kabaligtaran mismo. Ito ay nakapagpaparangal sa epekto nito at nilayong iangat ang sangkatauhan mula sa mababang kalagayan na kanilang kinabagsakan sa ilalim ng gawain ng isang tiwali at mapagkunwaring sistemang sapilitang monogamya.”[138]
Helen Mar Kimball	Ang mga Banal sa mga Huling Araw ay hindi papasok sa banal na kaayusang ito ng pag-aasawa maliban kung nakatanggap sila ng mas matibay at mas kapani-paniwalang mga patunay ng pagiging tama nito kaysa sa patotoo ng isang tao, sapagkat sa pagsunod sa batas na ito ay kinailangan nilang magsakripisyo nang halos kapantay ng kay Abraham. Ang pangakong kaugnay nito ang layunin na pinagsisikapan nilang makamtan; kung walang sakripisyo, walang taong makatatamo ng kaluwalhatian sa kahariang celestial. Sa aking bahagi, walang anuman ang makahihikayat sa akin na bumalik sa hukay na pinaghanguan sa akin o mawala ang kapit ko sa koronang naghihintay sa lahat ng mga naglatag ng kanilang kusang-loob ngunit nagdurugong mga puso sa altar.[139]
Belinda Pratt[BIO]	"I have a good and virtuous husband, whom I love. We have four little children, which are mutually and inexpressibly dear to us. And, besides this, my husband has seven other living wives, and one who has departed to a better world. He has, in all, upwards of twenty live children. All these mothers and children are endeared to me by kindred ties — by mutual affection — by acquaintance and association; and the mothers, in particular, by mutual and long continued exercises of toil, patience, long-suffering and sisterly kindness. We have all our imperfections in this life; but I know that these are good and worthy women, and that my husband is a good and worthy man: one who keeps the commandments of Jesus Christ, and presides in his family like an Abraham."[140]
Ann Eliza Webb[BIO]	“Nadama ko ang paghihirap nito; naranasan ko ang lubos na pagdurusa ng kalagayang idinulot nito sa mga babae, pero hindi ko lubos na naunawaan ang lawak ng kasamaan nito, ang tindi ng mga dalamhating ibinaon nito sa mga babae, hanggang sa nakita ko ang magkaibang buhay ng mga asawang iisa lamang ang asawa. . . . Mayaman man o mahirap, pare-pareho silang nagdurusa. Hindi mas magaan ang bigat ng poligamya sa isa kaysa sa iba. Kung mahirap sila, kailangan nilang magtrabaho para sa sarili nila at sa kanilang mga anak, danasin ang bawat kakulangan, tiisin ang bawat paghamak. Kung mas may kaya sila, mas marami silang panahong magmukmok sa kanilang mga kalungkutan, mas marami silang pagkakataon para maramdaman ang likas na selos na hindi nila maiwasang maramdaman sa ibang mga asawa. Ang kaligayahan at kasiyahan ay talagang hindi nararanasan ng mga Mormon na babae; imposible ang mga kalagayang ito, para man sa namumuhay sa kahirapan o kasaganaan.”[141]
Annie Clark Tanner[BIO]	“Napakalinaw pa sa alaala ko ang ginhawang naramdaman ko nang una kong mapagtanto na nagpasya ang Simbahan na talikuran ang posisyon nito [tungkol sa maramihang pag-aasawa]. Sa kabila ng lahat ng dati kong paniniwala, matinding ginhawa ang dumating sa akin. . . . Ginawang marangal ng aming relihiyon ang mga poligamong pag-aasawa, kaya naging katanggap-tanggap ang mga ito, at kung minsan ay kapaki-pakinabang. Maraming beses kong ipinahayag ang pasasalamat ko para sa aking mararangal na magulang.”[142]
Zina D. Huntington[BIO]	“Nais kong ibahagi ang aking patotoo sa alituntunin ng selestyal na kasal, na ito ay totoo. . . . Ngunit salamat sa ating Ama sa Langit, marami pa ang natitira sa mundo na isinilang sa ilalim ng celestial na tipan, kahit hindi nila sa ngayon pinahahalagahan ang kanilang kalagayan. Darating ang araw na madarama nila ang Espiritu ng Diyos na sumasakanila, at madarama nila na isang karangalan ang maisilang sa tipang iyon. Nadarama kong ibahagi ang aking patotoo sa katotohanan ng gawaing ito.”[143]
Zina D. Huntington[BIO]	“Nang marinig ko na inihayag ng Diyos ang batas ng selestyal na kasal—na magkakaroon kami ng pribilehiyong magkaugnay bilang pamilya sa mga daigdig na darating—sinaliksik ko ang mga kasulatan, at sa pamamagitan ng mapagpakumbabang panalangin sa aking Ama sa Langit ay nagtamo ako ng patotoo para sa aking sarili na hinihingi ng Diyos na maitatag ang kaayusang iyon sa kanyang simbahan.”[144]

Expand Table

Nahirapan ba ang mga lalaking Banal sa mga Huling Araw na nagsagawa nito?

Ipinahayag ng ilang lalaki na mahirap ang maramihang pag-aasawa. Halimbawa, sinabi ni John Taylor[BIO] na ang gawain ay “sumubok sa aming isip at damdamin” at “mabigat sa amin.”[145] Tinukoy ni George Q. Cannon[BIO] ang “mga paghihirap at pagkalito” sa pag-aalaga sa isang pamilyang poligamo at na ito ay isang “mabigat na pananagutan.”[146]

Orihinal na inilathalang bersyon ng 1890 manifesto ni Wilford Woodruff na nagpapahayag ng hangarin ng Simbahan na itigil ang pagsasagawa ng plural marriage. Church History Library.

Bakit natapos ang poligamya sa Simbahan?

Bilang tugon sa mga batas laban sa poligamya na ipinasa ng pederal na pamahalaan ng Estados Unidos, naglabas si Wilford Woodruff ng isang pahayag noong 1890 na nagsasabing ipapasailalim niya ang Simbahan sa batas ng lupain at ititigil ang pagsasagawa ng pag-aasawang maramihan.[147] Sinabi niya na tumanggap siya ng isang hayag na nag-uutos sa kanya na gawin ito.[148]

Hindi ba napakaginhawa na may natanggap na hayag para itigil ang pag-aasawang plural sa mismong oras na nagpasa ang pamahalaan ng batas laban dito?

Oo. Ang hayag ay madalas ibinibigay bilang tugon sa pagharap ng simbahan sa isang nalalapit na problema o sa nagbabagong mga salik panlipunan.[149] Bilang pangulo ng Simbahan, sinabi ni Woodruff na ginabayan siya ng hayag na tapusin ang maramihang pag-aasawa para sa "pansamantalang kaligtasan" ng Simbahan,[150] na nahaharap sa pag-alis ng karapatang bumoto at iba pang karapatang pederal.[151]

Nagpraktis ba ang mga tao ng poligamya pagkatapos ng Manifesto?

Oo. Pagkatapos ng Manifesto ni Woodruff noong 1890, may ilang daang pag-aasawang plural.[152] Nagpatuloy ito hanggang 1904 nang maglabas si Joseph F. Smith ng pangalawang Manifesto na nagbabawal sa anumang karagdagang pag-aasawang plural sa parusang ekskomunikasyon.[153]

Ang poligamya ay isinasagawa pa rin ngayon ng ilang pundamentalistang grupong Mormon,[154] ngunit ang mga grupong ito ay hindi kaugnay ng The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints, na opisyal na nagbabawal sa maramihang pag-aasawa.[155]

Ano ang sinabi ng mga lider ng Simbahan tungkol sa poligamya pagkatapos ng Manifesto?

Pangunahin nilang binigyang-diin na ang pagsasagawa ng poligamya ay maaaring parusahan ng ekskomunikasyon, na iginagalang ng Simbahan ang batas ng lupain, at na wala itong kaugnayan sa alinmang grupong pundamentalista.[156] Gayunman, pinuri rin nila ang mga unang Banal sa mga Huling Araw na tapat na sumunod sa utos na magsagawa ng maramihang pag-aasawa.[157]

Mga Pahayag ng mga Pinuno ng Simbahan tungkol sa Poligamya Pagkaraan ng 1890

Pinuno ng Simbahan	Petsa	Pahayag
Lorenzo Snow	1900	“Lubusang tinalikuran ng [Simbahan] ang pagsasagawa ng poligamya, o ang pormal na pagsasagawa ng maramihang pag-aasawa, sa estadong ito at sa bawat iba pang estado, at na walang sinumang miyembro o opisyal nito ang may anumang awtoridad na magsagawa ng maramihang pag-aasawa o pumasok sa gayong ugnayan.”[158]
Joseph F. Smith	1904	“Ipinahahayag ko rito na ang lahat ng ganoong [maramihang] kasal ay ipinagbabawal, at kung sinumang opisyal o miyembro ng Simbahan ang mag-aakalang magkasal o pumasok sa alinmang ganoong kasal, siya ay ituturing na lumalabag laban sa Simbahan at mananagot na mapatawan ng kaukulang aksyon ayon sa mga tuntunin at alituntunin nito, at matitiwalag mula rito.”[159]
Unang Panguluhan (Joseph F. Smith, Anthon H. Lund, John Henry Smith)	1911	Dahil kumakalat ang mga tsismis tungkol sa mga lihim na pagsasama na taliwas sa mga opisyal na pahayag na ito, muling iginiit ng kasalukuyang pangulo ng Simbahan noong Abril 6, 1904, na ang pagbabawal ay para sa lahat, at ipinahayag na ang sinumang papasok sa o magsasagawa ng maramihang kasal ay maaaring harapin ayon sa mga tuntunin ng Simbahan at ititiwalag mula rito."[160]
Heber J. Grant	1921	“Ngunit gusto kong sabihin sa mga Banal sa mga Huling Araw na walang sinumang lalaki sa ibabaw ng mundo ang may anumang karapatan o anumang awtoridad na magsagawa ng maramihang pag-aasawa, at wala nang maramihang pag-aasawa ngayon sa Simbahan ni Cristo, dahil walang tao ang may karapatang magsagawa ng mga ito.”[161]
Unang Panguluhan (Heber J. Grant, Anthony W. Ivins, J. Reuben Clark)	1933	“Pinagtitibay at pinapanibago namin ang mga tagubiling ibinigay sa mga opisyal ng Simbahan ni Pangulong Joseph F. Smith noong 1904, noong 1910, at noong 1914 . . . kung may mga taong matagpuan . . . na pumapasok o nagtuturo, naghihikayat, o nakikipagsabwatan sa iba upang pumasok sa tinatawag na poligamo o plural na mga pag-aasawa, itinuturo namin sa mga opisyal na iyon na kumilos laban sa mga taong iyon, at kapag napatunayang nagkasala sila, itiwalag sila mula sa Simbahan.”[162]
David O. McKay	1956	“Ipinaliwanag ko na ang pagkaunawa ko tungkol sa maramihang pag-aasawa ay na ang pagkakaroon ng higit sa isang asawa ay hindi isang alituntunin kundi isang gawain. Ang alituntunin ng kawalang-hanggan ng tipan ng kasal na inihayag sa Propeta [Joseph Smith] at ang lahat ng kaugnay na pagpapala rito ay maaaring matamo ng isang lalaki na may iisang asawa.” [163]
Gordon B. Hinckley	1998	“Kung mapatunayang sinuman sa aming mga miyembro ay nagsasagawa ng maramihang pag-aasawa, itinitiwalag sila, ang pinakamabigat na kaparusahan na maaaring ipataw ng Simbahan.”[164]
Unang Panguluhan (Gordon B. Hinckley, Thomas S. Monson,[BIO] James E. Faust[BIO])	2006	"Opisyal na itinigil ng The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints ang poligamya noong 1890. Ang sinumang miyembro ng Simbahan na nagsasagawa nito ngayon ay itinitiwalag. Ang mga grupong patuloy na nagsasagawa nito sa Utah at sa iba pang lugar ay walang anumang kaugnayan sa The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints, at karamihan sa mga nagsasagawa nito ay hindi kailanman naging kabilang sa aming mga miyembro."[165]
M. Russell Ballard[BIO]	2011	“Hayaan ninyong sabihin ko nang malinaw na walang anumang ugnayan sa Ang Simbahan ni Jesucristo ng mga Banal sa mga Huling Araw ang alinmang grupong poligamista, kabilang ang mga tumatawag sa kanilang sarili na mga pundamentalistang Mormon o iba pang gumagamit ng hango sa aming pangalan.”[166]
Quentin L. Cook	2020	“Sa nakatataas na mga council ng Simbahan, may pakiramdam na ang maramihang pag-aasawa, gaya ng isinagawa noon, ay nagsilbi sa layunin nito. Dapat nating parangalan ang mga miyembrong iyon, ngunit natupad na ang layuning iyon. Ngayon, may mga tanong na wala pang sagot. Pero gusto kong malaman ninyo na mayroon tayong mapagmahal na Ama sa Langit na may perpektong plano, na ang Kanyang plano ay para sa kaligayahan, at na mayroon tayong Tagapagligtas na ginawa ang lahat para sa atin. Maaari tayong magtiwala sa Kanila.”[167]

Expand Table

Babalik ba ang poligamya?

Posible, pero malamang hindi. Walang opisyal na turo ang Simbahan tungkol dito, at nagbigay ang mga lider ng Simbahan ng magkakaibang pananaw kung babalik man ito o kung kailan ito maaaring bumalik.[168]

Ang poligamya ba ay isang walang hanggang doktrina na iiral sa kabilang-buhay?

Malamang. Tingnan ang "Polygamy in Eternity."

Naniniwala ba ang mga Banal sa mga Huling Araw na polygamist ang Diyos?

May ilang lider ng Simbahan sa kasaysayan na nagturo na ang Diyos ay may maraming asawa,[169] pero hindi ito pinagtitibay ng Simbahan bilang opisyal na doktrina sa kasalukuyan at paulit-ulit nitong tinukoy ang iisang Ina sa Langit.[170]

Naniniwala ba ang mga Banal sa mga Huling Araw na may maraming asawa si Jesus?

May ilang lider ng Simbahan noon na nagturo na si Jesus ay isang polygamist,[171] ngunit ang Simbahan ngayon ay walang opisyal na posisyon kung si Jesus ay may asawa o kung nagsagawa siya ng plural marriage.[172]

Teknikal ba na nagsasagawa pa rin tayo ng poligamya sa pamamagitan ng mga selyado sa templo?

Oo, parang ganoon. Pinapayagan ng kasalukuyang patakaran ng Simbahan ang isang lalaki na maibuklod nang sabay sa maraming babae.[173] Gayunman, hindi nito pinapayagan ang pagsasamang-buhay o pakikipagtalik sa pagitan ng isang lalaki at maraming babae, kahit sa mga bansang maaaring legal na kumikilala sa poligamya.[174]

Sa aktuwal na gawain, ang heteroseksuwal na monogamya ang tanging anyo ng kasal na kinikilala ng Simbahan bilang lehitimo.[175]

Kakailanganin ko bang magsagawa ng poligamya balang araw?

Hindi, malamang hindi.[176] Ang kasalukuyang opisyal na posisyon ng Simbahan ay na tanging heteroseksuwal na monogamya lamang ang pinahihintulutan, at anumang ibang anyo ng kasal ay hahantong sa aksyong pandisiplina.[177]

The Facts

Ang poligamya ay isang anyo ng pag-aasawa kung saan ang isang tao ay kasal sa maraming tao nang sabay-sabay.
Naidokumento ang poligamya sa maraming kultura.
Sa pagitan ng 1852 at 1890, ang poligamya o plural marriage ay opisyal na isinagawa ng The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints.
Hindi alam ang eksaktong bilang ng mga Mormon na nagsagawa ng poligamya, pero tinatantiya ng karamihan sa mga iskolar na sa karaniwan, mga 1 sa bawat 5 lalaki ang may mahigit sa isang asawa.
Nagsimulang magwakas ang poligamya noong 1890 nang ilabas ni Wilford Woodruff ang isang manifesto na nag-aanunsyo ng pagtatapos ng pagsasagawa ng poligamya.
Nagpatuloy ang ilang pag-aasawang plural na pinahintulutan ng Simbahan pagkatapos ng Manifesto.
Noong 1904, naglabas si Joseph F. Smith ng “ikalawang manifesto” na ginawang kaparusahang ekskomunikasyon ang poligamya.

Our Take

Ang poligamya, o ang gawain ng pagkakaroon ng higit sa isang asawa, ay naging gawain sa maraming kultura sa buong kasaysayan ng tao. Sa ngayon, ang ideya ng poligamya ay maaaring nakaaasiwa o nakakainis, lalo na dahil bahagi ito ng kasaysayan ng mga Banal sa mga Huling Araw. Nasa Biblia ba ito? Ano ang layunin ng pagkakaroon ng maraming asawa? Tungkol lang ba ito sa pakikipagtalik?

Sa Biblia, may ilang propeta na nagsagawa ng poligamya, at iminumungkahi ng Ang Aklat ni Mormon na ang layunin nito ay “magpalaki ng binhi.” Noong unang bahagi ng dekada 1840, ipinakilala ni Joseph Smith ang pag-aasawang plural sa mga miyembro ng Simbahan sa pamamagitan ng hayag. Sa loob ng humigit-kumulang 50 taon, nagpatuloy ang gawaing ito, hanggang sa umabot sa punto na mga 1 sa bawat 5 lalaki ay kasal sa higit sa isang asawa.

Kapwa nahirapan dito ang mga lalaki at babae. Tiningnan ito ng ilang babae bilang isang pagsubok, pero isa ring pagpapala, samantalang nakita naman ito ng iba na hindi nila kaya. Nagbuo ang poligamya ng isang natatanging istruktura ng pamilya, na mahirap para sa atin na maunawaan ngayon dahil sa kasalukuyan nating pananaw sa pag-aasawa. Makatuwirang magkaroon ng magkahalong damdamin tungkol dito.

Sa ngayon, ang mga miyembro ng The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints na pumapasok sa mga poligamong pagsasama ay maaaring ma-excommunicate. Bagama’t hindi na praktis ng Simbahan ang plural marriage, nananatili ang kasaysayan nito bilang isang mahirap na paksa para sa marami. Likas lang na mahirapang unawain ang bahaging ito ng kasaysayan ng Simbahan habang patuloy na may pananampalataya kay Jesucristo at sa pagpapanumbalik ng kanyang ebanghelyo sa mga huling araw na ito.

What's Your Take?

Once some Mormonr readers submit their takes, they will appear here. Submit yours above!

Read More Difficult Questions

345 Primary Sources

Footnotes

BIOJoseph Smith, Jr.
Joseph Smith (1805–1844) organized The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. Born in Sharon, Vermont, he began to experience visions of deity and angels at a young age. One vision featured the Angel Moroni, who revealed the location of gold plates with an account of ancient Americans. He translated this record and published it as The Book of Mormon. He continued to receive revelations throughout his life which serve as the foundation for the Church's doctrine today. He led the Latter-day Saints across the country from New York to Illinois. In 1844, he was martyred while awaiting trial in Carthage, Illinois.
BIOOrson Pratt
Orson Pratt (1811–1881) was born in Hartford, New York, and was an apostle for The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. He was called on many missions. He was excommunicated from the Church in August 1842, after allegations of Joseph Smith's impropriety. Pratt was rebaptized in January 1843 and served as a leading pamphleteer for the Church and defender of the faith.
BIOHelen Mar Kimball Whitney
Helen Mar Kimball Whitney (August 22, 1828–November 15, 1896) was the daughter of Heber C. and Vilate Kimball and the youngest of Joseph Smith's plural wives, being sealed to Joseph in May 1843. She married Horace K. Whitney in 1846 and moved to Utah in 1848. Helen went on to become an outspoken defender of plural marriage and Joseph Smith, publishing two books on the subject (Plural Marriage, As Taught by the Prophet Joseph in 1882 and Why We Practice Plural Marriage in 1884) as well as multiple articles. She died in Salt Lake City in 1896.
BIOFanny Alger
Fanny Alger (1817?–1889) was born in New York. Her family moved to Ohio during the 1820s. Alger became a housekeeper for the Smith family around 1833. She probably became a plural wife of Joseph Smith in 1835. Alger left the Smith household and moved to Indiana in 1836. She married Solomon Custer in 1836 and bore nine children. Alger joined the Universalists in 1874.
BIOJohn Taylor
John Taylor (1808–1887) was born in Westmorland, England. He was the third president of The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. He moved to Canada in 1832 and joined the Church four years later. Taylor was soon appointed to the apostleship and became a prominent advocate for Latter-day Saint doctrine during his mission to the United Kingdom. Taylor accompanied Joseph Smith to Carthage Jail in 1844, where Joseph and Hyrum Smith were martyred. Taylor received a bullet wound to the thigh. He served in the apostleship and First Presidency until his appointment to the Presidency in 1880. Taylor oversaw the Church administration as the Church faced sustained prosecution from federal authorities for the practice of polygamy. He died while in hiding from federal authorities in Kaysville at the age of 79.
BIOWilford Woodruff
Wilford Woodruff (1807–1898) was the fourth president of the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. He joined the faith in 1833 and became an apostle in 1839. He served as an apostle until he became President of the Church in 1889.
BIOBenjamin Harrison
Benjamin Harrison (1833-1901), born in North Bend, Ohio in 1833, was the grandson of President William Henry Harrison. He built a diverse career as an attorney, church leader in the Presbyterian community, and a politician in Indiana. During the American Civil War, he served as an officer for the Union Army. Post-war, he became an Indiana senator and was elected U.S. president in 1888. His presidency saw the introduction of antitrust laws, high tariffs, and the establishment of national forests. However, he lost the 1892 presidential race to Grover Cleveland. After his term, Harrison went back to practicing law in Indiana and passed away from influenza in 1901.
BIOReed Smoot
Reed Smoot (1862-1941) was a U.S. Senator from Utah and a high-ranking official in The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. Born in Salt Lake City, Utah, Smoot was the son of Mormon pioneer Abraham O. Smoot. He served a mission for the Church in Europe from 1890 to 1892, and upon his return, he was called as an Apostle by President Wilford Woodruff. He served as an Apostle in the Church from 1900 until his death. He was elected as Utah's senator in 1902. This began a series of hearings from 1904 to 1907 known as the Smoot Hearings during which the teachings and practices of the Church (especially polygamy) were scrutinized. He served as senator until 1933 and died in 1941 in Florida.
BIOJoseph F. Smith
Joseph F. Smith (1838–1918) was born in Far West, Missouri to Hyrum and Mary Fielding Smith. At age 15, he was called to serve his first mission to the Sandwich Islands under the direction of apostle Parley P. Pratt. During the 1858-59 session of the Utah territorial legislature, he served as the sergeant-at-arms. He served another mission for the Church in Great Britain from 1860 to 1863.
Smith was ordained an apostle by Brigham Young in July 1866. He served as a counselor in the First Presidency under John Taylor, Wilford Woodruff, and Lorenzo Snow. He became the president of the Church in 1901. Smith issued the Second Manifesto, declaring that any church officer who performed a plural marriage would be excommunicated, alongside the couple themselves. He also received what is now canonized as section 138 of the Doctrine and Covenants, a vision of the spirit world in 1918.
BIOAnthon H. Lund
Anthon H. Lund (1844–1921) was a leader in the The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. He served as a member of the Quorum of the Twelve Apostles from 1889–1901 and a councilor in the First Presidency from 1901–1921.
BIOJohn Henry Smith
John Henry Smith (1848-1911) was the son of apostle George A. Smith. John Henry Smith served as an apostle and First Presidency member in the Church from 1880 until his death.
BIOHeber J. Grant
Heber J. Grant (1856-1945) served as the seventh president of The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. He was born in Salt Lake City, Utah, to Jedediah Grant (a counselor in the First Presidency) and Rachel Ivins Grant (a long-term Relief Society President in Salt Lake City). Grant worked as a clerk for Zion's bank and started an insurance company and a Utah Sugar Company. He became an apostle in 1882 and established the Church's first mission in Japan. He became Church president in 1918 and served for 27 years.
BIOAnthony W. Ivins
Anthony Woodward Ivins (1852–1934) was born in Toms River, New Jersey. His family immigrated to Utah in 1853. In 1861, his family was called to go with the first settlers to St. George, Utah. Ivins was called on multiple missions, including to Arizona, New Mexico, and Mexico. He was a constable, rancher, prosecuting attorney, mayor, and city council member in St. George. Ivans was a mission president in Mexico City and also became the first stake president of the Juarez Stake, the first Latter-day Saint stake in Mexico. Ivins was called and ordained as an apostle of The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints and was a member of the First Presidency from 1921 until his death.
BIOJ. Reuben Clark
Joshua Reuben Clark Jr. (September 1, 1871 – October 6, 1961) was an American attorney and an apostle for the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. Clark was born and raised in Grantsville, Utah, and received his education around the Utah Valley. Despite financial difficulties, Clark was intelligent and excelled in his schoolwork, graduating as valedictorian form his University of Utah class in 1898.Later, Clark attended Columbia University Law School, graduating in 1906. Clark worked as an attorney in the Department of State, and as Undersecretary of State for the U.S. President Calvin Coolidge. Clark also served as the United States Ambassador to Mexico in 1930. Following his ambassadorship, Clark was ordained an apostle in 1934.
BIOGordon B. Hinckley
Gordon B. Hinckley (1910-2008) was born in Salt Lake City, Utah. He served as the fifteenth president of the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. Hinckley graduated from the University of Utah in English literature. After serving a mission to Great Britain, he became a secretary under the Church's Radio, Publicity, and Missionary Literature division. He became an apostle in 1961 and then a member of the First Presidency in 1981. In 1995, he became Church president. He oversaw the expansion of temple construction, increased standards for missionary worthiness, the expansion of the Church into West Africa and East Asia (particularly South Korea).
BIOLarry King
Larry King (1933-2021) was a well-known radio and TV host. He was raised in New York City and began a career as a radio host in Miami. He gained popularity on radio show The Larry King Show which began in 1978. He hosted the nightly TV interview show Larry King Live from 1985 to 2010. From 2012 to 2020 he hosted Larry King Now and Politicking with Larry King from 2013 to 2020. He died in 2021.
BIOQuentin L. Cook
Quentin L Cook (September 8, 1940 – present) was born in Logan, Utah and is a current member of the Quorum of the Twelve Apostles of the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. He is a former lawyer and business executive and received his Juris Doctorate from Stanford University in 1966. He and his wife, Mary, have three children.
BIOBrigham Young
Brigham Young (1801–1877) was an early Latter-day Saint leader. He was born in Whitingham, Vermont, and joined the faith in his twenties after two years of deliberation. He became the President of the Quorum of the Twelve Apostles following the fractionalization of the Church in Kirtland, Ohio. After Joseph Smith's martyrdom in 1844, Young assumed the presidency and led the Latter-day Saints to settle in the Great Basin region. He was married to fifty-five women and fathered fifty-nine children from sixteen of his wives. He also served as the Territorial Governor for Utah Territory until 1857 and as the prophet until his death.
BIOLorenzo Snow
Lorenzo Snow (1814–1901) was born in Mantua, Portage County, Ohio. He attended Oberlin College. Snow served multiple missions throughout the U.S. and abroad in locations including England, Italy, the Hawaiian Islands, and Palestine. He also served a mission to campaign for Joseph Smith's candidacy for U.S. president in 1844. Snow was ordained as an apostle in 1849. He served as President of the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints from 1898 until his death in 1901.
BIOParley P. Pratt
Parley Parker Pratt (1807–1857) was born in Burlington, Otsego County, New York. He joined Sidney Rigdon's congregation (Campbellites) in 1829 and was baptized into the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints in 1830. Pratt served as an early apostle in the Church. He served missions in the United States and abroad. He was a writer, editor, poet, publisher, teacher, and legislator. He also explored and surveyed what is now known as Parley's Canyon. In 1857, Hector McLean, the former husband of Pratt's plural wife, Eleanor McLean, killed him while Pratt was serving a mission in Arkansas.
BIOLyman O. Littlefield
Lyman O. Littlefield (1819-1893) was born in Verona, New York. He was baptized a member of the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints in 1834 and participated in the Zions Camp march from Ohio to Missouri. He worked in the print offices of multiple newspapers, including the Latter-day Saint paper Times and Seasons. He was ordained a seventy and served a mission to Great Britain from 1847-1848. He moved to Council Bluffs, Iowa in 1848 and to Utah in 1859. He initially settled in Battle Creek (now Pleasant Grove) but later moved to Smithfield, Utah where he died in 1893.
BIOBelinda Pratt
Belinda Pratt (1820-1894) was born Melinda Marden in 1820 in New Hampshire. She joined the Church of Jesus Christ of Latter Day Saints in 1843 and was sealed to Parley Pratt in 1844. In 1854 she wrote Defence of Polygamy. She died in 1894 in Salt Lake City, Utah.
BIOGeorge Q. Cannon
George Q. Cannon (1827–1901) was born in Liverpool, England, to George Cannon and Ann Quayle. His family was baptized into the Church in 1840. In 1842, he and his family immigrated to Nauvoo and later moved west with the Saints in 1847. In 1849, he served as a mining missionary to California. During this time, he was asked to travel to the Kingdom of Hawaii, where he served for four years. During this time, with the assistance of Jonatana Napela, Cannon translated the Book of Mormon into Hawaiian. After the Utah War, he served as the president of the Eastern States Mission. He was ordained as an apostle in August 1860 and served as a counselor in the First Presidency (under four presidents) from 1873-1887 and 1889-1901.
BIORomania Pratt
Romania Pratt (1839-1932) was born to Luther B. Bunnell and wife Esther Mendenhall in Washington Township, Indiana. Her family moved to Nauvoo in 1845 and Winter Quarters in 1846. She moved to Utah in 1855 and married Parley P. Pratt, Jr. in 1859. They divorced in 1881 and Romania later married Charles Penrose in 1886. She attended medical school at Women's Medical College in New York City, Bellevue College, and the Women's Medical College of Pennsylvania. She received an MD in 1877 becoming the first Latter-day Saint woman to become a doctor. She returned back to Utah and taught other women medical skills, worked at the Deseret Hospital (as an eye and ear surgeon), and wrote articles for the Young Woman's Journal. She was also involved in the women's suffrage movement. She died in Salt Lake City, Utah in 1932.
BIOBenjamin F. Johnson
Benjamin Franklin Johnson (1818–1905) was an early Latter-day Saint convert, member of the Council of Fifty, and close personal friend of Joseph Smith. Johnson was also an early practitioner of plural marriage, and his sister Almera Woodward Johnson married Joseph Smith as a plural wife in August 1843. In Utah, Johnson served in the territorial legislature.
BIOFanny Stenhouse
Fanny Stenhouse (1829-1904) was born in Jersey in 1829. Her family joined the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints while she was in France and after some initial initial hesitation she joined as well. She was married in 1850 and went on a mission to Switzerland with her husband. She moved to Utah in 1859. She is most well-known for her book Exposé of Polygamy in Utah: A Lady’s Life among the Mormons which was critical of polygamy and Brigham Young. Later in life, she left Utah and lectured against Mormonism. She died in California in 1904.
BIOEliza R. Snow
Eliza Roxcy Snow (1804–1887) was born in Becket, Massachusetts to Oliver and Rosetta Snow. Her younger brother, Lorenzo, became the fifth President of the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. Snow joined the Church in 1835. She became a plural wife of both Joseph Smith and Brigham Young. Snow served as the second General Relief Society President from 1866 to 1887. During her life, she composed around 500 poems, including "O My Father," which references Heavenly Mother.
BIOAnn Eliza Young
Ann Eliza Young (September 13, 1844 – December 7, 1917) was a polygamous wife of Brigham Young. After a high-profile divorce from Brigham Young, she became a critic of polygamy and authored the book Wife No. 19. She later married Moses R. Denning and converted to the Methodist Episcopalian faith.
BIOAnnie C. Tanner
Annie Clark Tanner (1864-1942) was born in Farmington, Utah in 1864. She attended Brigham Young Academy and Karl G. Maeser called her the most intelligent student in her class. She was married to Joseph M. Tanner as his second wife in 1883 (a year after the passage of the Edmunds Act making polygamy illegal in the United States). Despite being married she spent most of her life alone and eventually, Joseph Tanner divorced her in 1913. She wrote an autobiography, A Mormon Mother, which detailed her experience with polygamy.
BIOZina D. Young
Zina Diantha Huntington Jacobs Smith Young (1821–1901) was a Latter-day Saint leader. Born in upstate New York, Zina joined the Latter-day Saint faith after meeting Hyrum Smith (Joseph Smith's brother) and David Whitmer. Zina became an early plural wife of Joseph Smith in 1841, while still temporally married to another member, Henry Jacobs. After Joseph Smith's death, she married Brigham Young. Zina Young was an active leader in the Utah women's suffrage movement and a leader of the Relief Society from 1888 until her death.
BIOThomas S. Monson
Thomas Spencer Monson (August 21, 1927 – January 2, 2018) was the 16th President of the Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. Monson was born and raised in Salt Lake City, Utah and attended the University of Utah where he received a degree in business management. Monson served in the U.S. Navy during World War Two, and married his wife, Frances, following his service and schooling in 1948. Monson worked professionally in the publishing industry, and held many prominent positions in the church, including bishop, stake presidency member, and mission president over the Canadian Mission (1959-1962). Monson was called as an apostle in 1963, and received his MBA from BYU in 1974 while serving as an apostle. Monson was called as President of the Church in 2008, and served until his death in 2018.
BIOJames E. Faust
James E. Faust (July 31, 1920–August 10, 2007) was ordained an apostle in The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints on September 30, 1978 and Second Counselor in the First Presidency on March 12, 1995. He served as a counselor to President Gordon B. Hinckley from 1995 until his death on August 10, 2007. Before his ordination as an apostle, Faust worked as a lawyer.
BIOM. Russell Ballard
M. Russell Ballard (1928–present) was born in Salt Lake City, Utah, and attended the University of Utah. He became a member of the Quorum of the Twelve Apostles of The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints in 1985. Before his apostolic service, Ballard had a successful career in business, particularly in the automotive, real estate, and investment sectors. He also served as a mission president in Canada.
[1]↩︎
Ang Cambridge Dictionary ay nagbibigay ng pinakapayak na depinisyon ng polygamy bilang “ang katotohanan o kaugalian ng pagiging kasal sa higit sa isang tao sa parehong panahon.” Isa pang depinisyong ibinigay ay “ang kaugalian o kalagayan ng pagiging kasal sa higit sa isang tao sa parehong panahon.”
Ganito rin kasimple ang depinisyon ng Encyclopedia Britannica sa poligamya: “pag-aasawa sa mahigit sa isang asawa sa iisang panahon.”
- The Cambridge Dictionary defines "polygamy."
- Encyclopedia Britannica defines "polygamy."
[2]↩︎
Naidokumento ng historyador na si Sarah Pearsall ang pagsasagawa ng poligamya sa mga kulturang magkakaiba tulad ng mga sinaunang Israelita, mga Inca, mga Siamese at Tsino, mga katutubong Amerikano at Maori, at maging mga Europeo noong Gitnang Panahon tulad ng mga Irish.
Ang makabagong poligamya ay matatagpuan sa humigit-kumulang 2% ng populasyon ng mundo. Natuklasan ng isang pag-aaral ng Pew Research Center na inilathala noong 2020 ang mga poligamong kaayusan sa sub-Saharan Africa at sa mga bansang mayoryang Muslim tulad ng Afghanistan, Pakistan, Bangladesh, Iran, at Egypt.
- Sarah M. S. Pearsall reviews various historical cultures that practiced polygamy.
- Stephanie Kramer reports Pew research on contemporary polygamy.
[3]↩︎
Inilalarawan ni Miriam Koktvedgaard Zeitzen ang iba’t ibang uri ng polygamous marriage sa mga kategoryang ito sa kanyang aklat noong 2008 na Polygamy: A Cross-cultural Analysis.
- Miriam Koktvedgaard Zeitzen reviews the different types of polygamous arrangements.
[4]↩︎
Ang pinakaunang naiulat na pagtuturo tungkol sa maramihang pag-aasawa mula kay Joseph Smith ay noong 1831, pero si Orson Pratt ang gumawa ng unang opisyal na pahayag tungkol sa poligamya bilang isang gawain noong 1852. Opisyal na itinigil ang maramihang pag-aasawa noong 1890.
[5]↩︎
Bagaman isinagawa ang maramihang pag-aasawa ng ilang mga Banal sa mga Huling Araw bago at pagkatapos ng mga petsang ito, ang dalawang taong ito ay karaniwang itinuturing na “opisyal” na saklaw ng gawaing ito dahil noon ito opisyal na inihayag at itinigil.
Ang pinakaunang naiulat na pagtuturo ni Joseph Smith tungkol sa pag-aasawang maramihan ay noong 1831. Tungkol sa mga pinagmulan ng pag-aasawang maramihan, tingnan ang "Polygamy (Joseph Smith Era)."
Ang malamang na pinakaunang insidente ng maramihang pag-aasawa ay noong 1835 o mga panahong iyon nang mabuklod si Joseph kay Fanny Alger sa Kirtland, Ohio. Para sa higit pang impormasyon, tingnan ang "Joseph Smith and Fanny Alger."
Opisyal na inihayag ni Orson Pratt ang poligamya bilang isang gawain ng Simbahan noong 1852.
Ang pag-aasawang plural ay opisyal na itinigil noong 1890, bagaman isinagawa pa rin ito hanggang mga 1904. Isinasagawa pa rin ng mga Mormon Fundamentalist ang poligamiya hanggang ngayon.
[6]↩︎
Nag-iwan sina Orson Pratt, Helen Mar Kimball, at iba pa ng mga salaysay na mula sa ikalawa o ikatlong kamay na nagsasabing natutuhan ni Joseph ang tungkol sa maramihang pag-aasawa noong unang bahagi ng 1830s habang nakatira sa Ohio at ginagawa ang kanyang pagsasalin o rebisyon ng Biblia.
[7]↩︎
Halimbawa, tinukoy ng mga iskolar na sina Richard Bushman, Brian Hales, at Todd Compton si Fanny bilang unang plural na asawa ni Joseph, samantalang tinukoy ng historyador na si Benjamin Park si Louisa bilang unang plural na asawa ni Joseph dahil naniniwala siya na ang “mapagkakatiwalaang ebidensya ay napakanipis” para sa pagiging unang plural na kasal ni Joseph kay Fanny Alger.
Para sa higit pang impormasyon, tingnan ang "Joseph Smith and Fanny Alger" at "Polygamy (Joseph Smith Era)".
[8]↩︎
Naalala ni Joseph B. Noble na tinuruan siya ni Joseph Smith tungkol sa "selestyal na kasal" o plural na kasal sa panahong ito, na tugma sa panahon kung kailan siya mismo ay nagsimulang magsagawa ng plural na kasal sa Nauvoo.
Naalala rin ni Marinda Nancy Johnson na pribado siyang tinuruan tungkol sa "doktrina ng selestyal na kasal" noong huling bahagi ng 1841, na nagpapakitang itinuturo ni Joseph sa maraming tao ang pag-aasawang plural sa buong taong iyon.
Para sa higit pang impormasyon, tingnan ang "Polygamy (Joseph Smith Era)"
[9]↩︎
Tinalakay nang mahaba sa hayag ang “alituntunin at doktrin[a] ng pagkakaroon nila ng maraming asawa, at mga kalunya,” na tumutukoy sa mga patriarka sa Biblia, at inilalatag ang teolohiya ng walang hanggang kasal.
- Joseph C. Kingsbury manuscript copy of D&C 132.
[10]↩︎
Isang mandurumog na may humigit-kumulang 150–200 lalaki ang sapilitang pumasok sa Carthage Jail kung saan naghihintay ng paglilitis sina Joseph at Hyrum. Napatay ang magkapatid sa putok ng baril mula sa mandurumog.
Para sa karagdagang impormasyon, tingnan ang "Joseph & Hyrum Smith's Martyrdom"
[11]↩︎
Inanunsyo ni Pratt ang gawain sa isang espesyal na kumperensya ng Simbahan. Isinalin sa sulat ang kanyang talumpati at inilathala ito di-nagtagal matapos niya itong bigkasin.
[12]↩︎
Sa isang serye na pinamagatang "Celestial Marriage," tinalakay ni Pratt ang mga doktrinal at banal na kasulatang dahilan para sa pag-aasawang plural at kung paano ito inaasahang maisasagawa sa pinakamainam na paraan ng mga Banal.
Inilathala rin ni Pratt ang teksto ng kalaunan ay naging Doktrina at mga Tipan 132 sa The Seer habang inilalathala ito.
[13]↩︎
Ang panukalang batas na ito ay naisabatas noong Hulyo 1, 1862 at partikular para sa Utah:
KAB. CXXVI.—Isang Batas upang parusahan at pigilan ang pagsasagawa ng poligamya sa mga Teritoryo ng Estados Unidos at iba pang mga lugar, at upang tanggihan at pawalang-bisa ang ilang mga Batas ng Lehislatibong Asembleya ng Teritoryo ng Utah.
- Text of the 1862 Morrill Anti-Bigamy Act.
[14]↩︎
Ang edisyong ito ng Doktrina at mga Tipan, na inihanda ni Orson Pratt, ay pinamagatan ang hayag na “Seksyon CXXXII” (132) at inilarawan ito bilang isang “Hayag tungkol sa Kawalang-hanggan ng Tipan ng Kasal, kabilang ang Maramihang Asawa. Ibinigay sa pamamagitan ni Joseph, ang Tagakita, sa Nauvoo, Hancock County, Illinois, Hulyo 12, 1843.”
- First canonical edition of D&C 132 in the 1876 edition of the Doctrine and Covenants.
[15]↩︎
Ang edisyong ito ng Ang Mahalagang Perlas ay inedit ni Orson Pratt.
- The 1878 Pearl of Great Price contains the text of D&C 132.
[16]↩︎
Pinasiya ng Hukuman na ang relihiyosong paniniwala ay protektado ng Unang Susog, pero hindi lahat ng anyo ng relihiyosong pagpapahayag o pagsasagawa.
Sinabi sa desisyon:
Ang poligamya ay noon pa man kasuklam-suklam sa mga bansa sa hilaga at kanlurang Europa, at, hanggang sa maitatag ang Simbahang Mormon, ay halos natatanging bahagi lamang ng pamumuhay ng mga tao sa Asya at Aprika . . . at mula pa sa pinakaunang kasaysayan ng England, ang poligamya ay itinuring na isang paglabag laban sa lipunan.
- Full text of decision in Reynolds v. United States declaring that polygamy is not protected by the First Amendment.
[17]↩︎
Pinarusahan ng batas ang mga polygamist ng multang “hindi hihigit sa limandaang dolyar” at “pagkakakulong nang hindi hihigit sa limang taon.”
- Text of the 1882 Edmunds Act.
[18]↩︎
Sa kanyang talambuhay noong 1892, ikinuwento ni B. H. Roberts kung paano, matapos magbigay ng isang huling pampublikong sermon noong Pebrero 1, 1885, nagtago si Taylor. Inilarawan ni Roberts kung paano lumipat-lipat si Pangulong Taylor mula sa isang lugar patungo sa iba pa upang makaiwas sa pagkakahuli:
Sa kampanyang ito, ginawa ang lahat ng pagsisikap upang mahanap si Pangulong Taylor. Ang sarili niyang mga bahay, ang mga opisina ng Simbahan, at ang Gardo House ay halos palaging binabantayan ng mga espiya o mga deputy marshal, at ilang beses ding hinalughog ang mga huling lugar na iyon, ngunit palaging walang nakita. Na hindi natuklasan ang kanyang pinagtataguan ay halos maituturing na isang himala, dahil malaki ang gawaing patuloy niyang binigyan ng personal na pansin, at nangangailangan ito ng madalas na pakikipag-ugnayan sa mga kinatawang malayang nakakakilos. Gayunman, mas utang niya ang kanyang kaligtasan sa mga pahiwatig ng Espiritu Santo kaysa sa katusuhan ng tao. Mahigit sa isang beses, sa pagsunod sa mga bulong nito, at kapag sa lahat ng panlabas na anyo ay tila walang panganib na dapat ikatakot, aalis siya sa kanyang pansamantalang tinitirhan. Sa madalas na pagpapalit ng kanyang pinagtataguan, kahit may malaking panganib na matuklasan habang lumilipat, nalito niya ang kanyang mga kaaway tungkol sa kanyang kinaroroonan.
- B. H. Roberts describes John Taylor going into hiding in 1885 after passage of the Edmunds Act.
[19]↩︎
Ang Edmunds-Tucker Act ay nagpatupad ng mas mahihigpit na hakbang laban sa Simbahan at sa mga gawain nito. Inalis nito ang legal na katayuan ng Simbahan at kinumpiska ang ari-arian nito na lampas sa $50,000. Inalis nito ang karapatang bumoto ng mga kababaihan sa Utah, na nabigyan ng karapatang bumoto sa teritoryo noon pang 1870. Naglagay rin ang batas ng mga paghihigpit sa pagboto para sa mga polygamist, pinawalang-bisa ang mga batas na kumokontrol sa milisyang panteritoryo, at legal na inalisan ng mana ang mga anak ng mga unyong polygamous.
Tinukoy nito ang “pangangalunya” at “pakikiapid” sa mga paraang nagpaparusa sa mga kaayusan ng maramihang pag-aasawa ng hanggang tatlong taon sa bilangguan para sa pangangalunya at anim na buwan sa bilangguan para sa pakikiapid.
- Full text of the 1887 Edmunds-Tucker Act.
[20]↩︎
Ang pasya sa The Late Corporation of the Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints v. United States ay inilabas noong Mayo 19, 1890, kung saan anim na mahistrado sa mayorya ang sumang-ayon at tatlong mahistrado sa minorya ang tumutol.
Ang pananalitang "Late Corporation" of the Church sa desisyon ay mula sa naunang Edmunds-Tucker Act, na legal na nag-alis ng incorporation ng Simbahan.
- Full text of decision of The Late Corporation of the Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints v. United States.
[21]↩︎
Ang Manifesto ni Woodruff ay kalaunang na-canonize bilang Opisyal na Pahayag 1 sa Doktrina at mga Tipan.
- WW releases OD1, officially declaring intentions to submit to anti-polygamy laws.
- Official text of Wilford Woodruff's 1890 manifesto ending plural marriage.
[22]↩︎
Ang “Proclamation 346” ni Harrison, na inilabas noong 1893, ay nagbigay ng “buong amnestiya at kapatawaran sa lahat ng taong maaaring mapatawan ng mga parusa ng nasabing batas dahil sa labag sa batas na pagsasamang parang mag-asawa sa ilalim ng pagkukunwari ng poligamo o maramihang kasal na mula noong Nobyembre 1, 1890, ay umiwas na sa gayong labag sa batas na pagsasama, ngunit sa hayagang kundisyon na sa hinaharap ay tapat nilang susundin ang mga batas ng Estados Unidos na naunang binanggit dito, at hindi kung iba.”
- Text of Benjamin Harrison's amnesty decree for polygamists (1893).
[23]↩︎
Ang Artikulo III ng konstitusyon ng estado ng Utah ay nagsasaad:
Una: -- Ganap na pinahihintulutan ang lahat ng panrelihiyong paniniwala. Walang sinumang naninirahan sa Estadong ito ang dapat gambalain sa kanyang pagkatao o ari-arian dahil sa paraan ng kanyang pagsamba; ngunit ang poligamo o maramihang pag-aasawa ay ipinagbabawal magpakailanman.
- Article III of the Utah State Constitution.
- 1895 draft of the Utah State Constitution includes outlawing polygamy.
[24]↩︎
Tinataya ng mga historyador na humigit-kumulang 220–250 maramihang kasal ang isinagawa pagkatapos ng Manifesto, marami sa mga ito ay ng mga apostol at iba pang lider ng Simbahan. Gaya ng isinulat ng historyador na si B. Carmon Hardy:
Bilang isa sa mahigit isang dosenang relasyong poligamo o kahawig ng poligamya na pinasok ng mga apostol at mga miyembro ng Unang Panguluhan pagkatapos ng 1890, nagbabangon ito ng seryosong tanong tungkol sa pahayag ng simbahan na itinigil na nito ang gawain. Kapag idinagdag natin sa mga kasong ito ang mga indibidwal na, kahit maaaring walang-sala sa pag-aasawa ng mga bagong asawa, ay nagsalita pabor sa prinsipyong ito o naging mahalaga sa pagsasama ng iba sa ganitong mga unyon, mayroon tayong matibay na patotoo sa patuloy na pagsasagawa ng doktrinang ito.
[25]↩︎
Inilalarawan ng website ng Senado ng Estados Unidos ang mahaba at mainit na pinagtaluunang Smoot Hearings. Binanggit nito, “Ang mga argumento laban kay Smoot ay nakasentro sa tatlong punto: siya ay miyembro ng isang simbahan na naghikayat ng poligamya; gumawa siya ng isang panrelihiyong panunumpa na nag-disqualify sa kanya mula sa Senado; at siya ay miyembro ng isang relihiyon na pinag-isa ang simbahan at estado.”
Pagkatapos ng apat na taon ng mga pagdinig, imbestigasyon, patotoo, at debate, sa wakas ay nagtapos ang pagdinig:
Noong Pebrero 20, 1907, sa wakas ay nagtapos ang mabigat na pagsubok ni Reed Smoot—kung saan kumilos siya nang may kahinahunan at dangal. Matapos magpasya na kailangan ang dalawang-katlong boto upang ideklarang walang karapatan si Smoot sa kanyang puwesto, ibinoto muna ng Senado laban sa hakbang na patalsikin siya, 27 pabor at 43 tutol, at pagkatapos ay tumanggi rin ito, sa botong 28 pabor at 42 tutol, na alisin sa senador ng Utah ang kanyang karapatang manatili sa Senado.
- US Senate website summarizes the Smoot Case of 1907.
- LDS Church History Topics essay summarizes the Reed Smoot Hearings.
[26]↩︎
Sa isang “opisyal na pahayag” na ibinigay sa pangkalahatang kumperensya noong Abril 1904, ipinahayag ni Joseph F. Smith, “Ipinagbabawal ang lahat ng ganoong [plural] na pag-aasawa, at kung sinumang opisyal o miyembro ng Simbahan ang mag-aakalang magsagawa o pumasok sa alinmang ganoong pag-aasawa, siya ay ituturing na lumalabag laban sa Simbahan at maaaring parusahan ayon sa mga tuntunin at regulasyon nito, at ititiwalag mula rito.”
- Text of the "Second Manifesto" by Joseph F. Smith.
[27]↩︎
Sa isang opisyal na pahayag, pinagtibay ng Unang Panguluhan:
Dahil kumakalat ang mga bulung-bulungan tungkol sa mga lihim na pagsasama na salungat sa mga opisyal na pahayag na ito, ang kasalukuyang pangulo ng Simbahan, noong Abril 6, 1904, ay muling nagpahayag na ang pagbabawal ay para sa lahat, at ipinahayag na ang sinumang papasok o magsasagawa ng maramihang pag-aasawa ay mananagot na mapailalim sa mga tuntunin ng Simbahan at matitiwalag mula rito. Ang mga paglabag sa malinaw na mga pahayag na ito na naiulat, saanman napatunayan sa pamamagitan ng sapat na ebidensya, ay hinarap ng mga hukuman ng Simbahan, at ang mga lumabag ay dinisiplina o itiniwalag. Ang paraang ito ay pananatilihin, na may nararapat na paggalang sa mga karapatan ng mga indibidwal at sa mga batas ng Simbahan, dahil ang karaniwang bulung-bulungan o tsismis na walang ebidensya ay hindi sapat sa isang paglilitis maging sibil man o pangsimbahan. Tinututulan namin ang paratang na hinihikayat ng Simbahan o ng mga nangungunang opisyal nito ang muling pagsisimula ng maramihang pag-aasawa, at ipinapahayag naming ito ay lubusang hindi totoo.
- First Presidency in 1911 reaffirms the prohibition on plural marriage in the Church.
[28]↩︎
Sa isang pahayag na inilabas sa pangkalahatang kumperensya noong Abril 1921, sinabi ni Grant:
Ngunit gusto kong sabihin sa mga Banal sa mga Huling Araw na walang sinumang lalaki sa balat ng lupa ang may anumang karapatan o anumang awtoridad na magsagawa ng maramihang pag-aasawa, at wala nang maramihang pag-aasawa ngayon sa Simbahan ni Cristo, dahil walang sinumang tao ang may karapatang isagawa ang mga iyon. Samakatuwid, sinumang tao na nagpapanggap na may karapatang iyon ay nagtatangkang gamitin ang isang awtoridad na wala naman sa kanya, at samakatuwid ay hindi siya nagsasagawa ng kasal at walang tipan ng pag-aasawa kapag isinasagawa ang gayong mga seremonya. . . . Itiniwalag namin ang ilang patriarka dahil inangkin nila para sa kanilang sarili ang karapatan, o ang inaakalang karapatan, na isagawa ang mga seremonyang ito, at matapos naming itiwalag ang ilang patriarka, isa na naman, ayon sa ipinaalam sa akin, ang gumawa ng gayon ding paglabag. Ipinahahayag ko sa buong Israel na walang sinumang nabubuhay ngayon ang may karapatang magsagawa ng maramihang pag-aasawa. Ipinahahayag ko na walang patriarka ang may karapatang magsagawa ng anumang kasal sa Simbahan.
- Heber J. Grant disavows the practice of plural marriage in the Church; warns that excommunication will befall those who perform or practice it.
[29]↩︎
Ganito ang mababasa sa mga panghuling linya ng opisyal na pahayag na ito:
Pinagtitibay at pinananariwa namin ang mga tagubiling ibinigay sa mga opisyal ng Simbahan ni Pangulong Joseph F. Smith noong 1904, noong 1910, at noong 1914, at inuutusan ang mga opisyal na nangangasiwa sa mga gawain ng Simbahan na masikap na imbestigahan ang mga iniulat na paglabag sa pinagtibay na tuntunin; at kung may mga taong matagpuang lumabag sa pasiya ni Pangulong Smith (na pinagtibay ng Simbahan) o pumapasok sa, o nagtuturo, naghihikayat, o nakikipagsabwatan sa iba upang pumasok sa tinatawag na polygamous o maramihang pag-aasawa, inuutusan namin ang mga naturang opisyal na kumilos laban sa mga taong iyon, at kapag napatunayang nagkasala sila, itiwalag sila mula sa Simbahan ayon sa mga tagubiling ibinigay ni Pangulong Smith. Pananagutin namin ang mga opisyal ng Simbahan sa wastong pagtupad ng tungkuling ito.
- First Presidency (Heber J. Grant, Anthony W. Ivins, J. Reuben Clark) publish official statement denouncing the practice of plural marriage in the Church.
[30]↩︎
Sa isang panayam sa TV kay Larry King na ipinalabas noong Setyembre 8, 1998, tinanong si Pangulong Hinckley tungkol sa mga grupong fundamentalist na nagsasagawa ng poligamya. Sinabi ni Hinckley na kinokondena niya ang poligamya “bilang isang gawain” dahil hindi niya ito itinuturing na “bahagi ng doktrina.” Dagdag pa niyang sinabi, “Hindi ito legal. At ang simbahang ito ay naninindigan na susunod kami sa batas. Naniniwala kami sa pagpapasakop sa mga hari, pangulo, pinuno, mahistrado sa paggalang, pagsunod, at pagtataguyod sa batas.”
Muling pinagtibay ito ni Hinckley makalipas ang isang buwan sa pangkalahatang kumperensya. Sinabi niya:
Nais kong sabihin nang tahasan na ang Simbahang ito ay walang anumang kinalaman sa mga nagsasagawa ng poligamya. Hindi sila mga miyembro ng Simbahang ito. Karamihan sa kanila ay hindi kailanman naging mga miyembro. Lumalabag sila sa batas sibil. Alam nilang lumalabag sila sa batas. Saklaw sila ng mga kaparusahan nito. Siyempre, ang Simbahan ay walang anumang hurisdiksyon sa usaping ito. . . Mahigit isang siglo na ang nakalipas, malinaw na inihayag ng Diyos sa kanyang propeta na si Wilford Woodruff na dapat nang itigil ang pagsasagawa ng maramihang pag-aasawa, na ang ibig sabihin ay laban na ito ngayon sa batas ng Diyos. Kahit sa mga bansang pinapayagan ng batas sibil o panrelihiyon ang poligamya, itinuturo ng Simbahan na ang pag-aasawa ay dapat iisa lamang ang asawa at hindi nito tinatanggap bilang mga miyembro ang mga nagsasagawa ng maramihang pag-aasawa.
- Gordon B. Hinckley replies to questions about fundamentalists practicing polygamy in modern times and states "I condemn it, yes, as a practice, because I think it is not doctrinal."
- Gordon B. Hinckley reaffirms that polygamy is not permitted in the Church.
[31]↩︎
Sinabi ni Cook, “Sa mga nakatataas na konseho ng Simbahan, may pakiramdam na ang pag-aasawang maramihan, ayon sa paraan ng pagsasagawa nito, ay nagsilbi sa layunin nito. Dapat nating parangalan ang mga Banal na iyon, ngunit natupad na ang layuning iyon.”
- Quentin L. Cook says current Church leaders feel polygamy has accomplished its purpose.
- Quentin L. Cook says polygamy accomplished its purpose.
[32]↩︎
Ang mga sangguniang malapit kay Joseph Smith ay nag-iwan ng mga ulat na galing sa pangalawa at pangatlong kamay na nagsasabing unang nalaman ni Joseph ang tungkol sa maramihang pag-aasawa noong unang bahagi ng 1830s.
[33]↩︎
Naalala ni Joseph B. Noble na tinuruan siya ni Joseph Smith tungkol sa "selestyal na kasal" o plural na kasal sa panahong ito, na tugma sa panahon kung kailan siya mismo ay nagsimulang magsagawa ng plural na kasal sa Nauvoo.
Naalala rin ni Marinda Nancy Johnson na pribado siyang tinuruan tungkol sa “doktrina ng selestyal na kasal” noong huling bahagi ng 1841, na nagpapahiwatig na itinuturo noon ni Joseph ang plural na kasal sa maraming tao.
Tingnan ang Polygamy (Joseph Smith Era) para sa mas maraming detalye.
- Noble states that JS taught him about plural marriage in the fall of 1840; says JS was commanded to practice it by an angel.
- Marinda Nancy Johnson recalls Joseph Smith introducing her to plural marriage.
[34]↩︎
Si Orson Pratt, isang apostol, ang gumawa ng pahayag sa ikalawang araw ng isang dalawang-araw na espesyal na kumperensya ng Simbahan na ginanap noong Agosto 28–29, 1852.
[35]↩︎
Ang dataset na ito ay nagtala ng 504 na lalaki at 1571 na babae sa mga plural na kasal.
- University of Virginia dataset collects 504 men and 1571 women in plural marriages before September 1, 1852.
[36]↩︎
Isang review study na inilathala noong 1996 nina Irwin Altman at Joseph Ginat ang nagtapos, “Sa pangkalahatan, tila kakaunti lamang na lalaking Mormon ang nakibahagi sa polygyny, at sa mga gumawa nito, karamihan ay dalawa lamang ang asawa.”
Binanggit din ng historyador na si Lowell C. Bennion kung paanong “kahit sa pinakamainam na kalagayan, iilang minorya lamang ang maaaring nakapagsagawa ng Prinsipyo.”
- Irwin Altman and Joseph Ginat write on the demographics of Mormon polygamy and contemporary Mormon fundamentalism.
- Lowell C. Bennion discusses the demographics of plural marriage in the 19th century.
[37]↩︎
Inilathala ni Logue ang kanyang mga natuklasan sa Journal of Mormon History.
- Larry Logue reviews plural marriage data from St. George between 1860–1880.
[38]↩︎
Inilathala nina Altman at Ginat ang kanilang mga natuklasan sa pamamagitan ng Cambridge University Press.
- Irwin Altman and Joseph Ginat write on the demographics of Mormon polygamy and contemporary Mormon fundamentalism.
[39]↩︎
Isinulat ni Volf na “ang bilang ng mga kalahok sa poligamya ng mga Mormon noong ikalabinsiyam na siglo ay medyo mababa kung isasaalang-alang na ito ang ‘ideal’ na anyo ng kasal ng simbahan.”
- Volf reviews demographics of 19th century Mormon polygamy.
[40]↩︎
Inilathala nina Bitton at Lambson ang kanilang mga natuklasan sa BYU Studies Quarterly.
- Davis Bitton and Val Lambson review demographics of 19th century Mormon polygamy; conclude between 15–20% of Mormon men and 25–30% of Mormon women practiced it.
[41]↩︎
Inilathala ni Bennion ang kanyang mga natuklasan sa pamamagitan ng BYU Studies Press.
- Lowell C. Bennion discusses the demographics of plural marriage in the 19th century.
[42]↩︎
Ayon sa batas ng Utah Territory, pinapayagan ang diborsyo para sa kapwa lalaki at babae sa iba’t ibang dahilan, kabilang ang kawalan ng kakayahang makipagtalik, paglalasing, pagpapabaya, at pag-abandona.
- The 1852 Utah territorial divorce law allows both men and women to initiate divorce proceedings for several reasons including impotence, drunkenness, neglect, and abandonment.
[43]↩︎
Natuklasan ng isang pag-aaral noong 1978 na inilathala sa Utah Historical Quarterly na, “1,645 diborsyo ang ipinagkaloob ni Brigham Young sa panahon ng kanyang pagkapangulo at marami sa mga ito ay nakuha ng mga kilalang pioneer na lider na sangkot sa pagsasagawa ng plural marriage,” na nagpapakita na “maraming kasal ng mga Mormon sa panahong ito ay hindi gaanong matatag, at medyo maluwag ang opisyal na pananaw tungkol sa diborsyo.”
Nagpasiya ang pag-aaral na ito, “Malamang na may higit pa sa 2,000 diborsyo na ipinagkaloob bago ang Manifesto noong 1890. Dahil tinatayang 2,400 lalaki lamang ang nagsasagawa ng polygamy noong 1885, ang 2,000 o higit pang diborsyo ay mas mataas nang malaki kaysa sa pambansang antas ng diborsyo noong 1890, na humigit-kumulang isang diborsyo sa bawat 1,000 umiiral na pag-aasawa bawat taon.”
- Eugene E. Campbell and Bruce L. Campbell discuss divorce practices among LDS polygamists.
[44]↩︎
Malinaw ang Seksyon 132 ng Doktrina at mga Tipan (tal. 19) na ang mga selyado, maging monogamo man o poligamo, ay may bisa lamang kapag pinahintulutan ng isa na “aking itinalaga sa kapangyarihang ito at sa mga susi ng pagkasaserdoteng ito,” ibig sabihin, ang pangulo ng Simbahan.
Noong 1846, nagtala si Wilford Woodruff ng isang pulong ng Korum ng Labindalawa kung saan napagpasiyahan na “walang sinumang lalaki ang may karapatang magsagawa ng ordenansa ng selyado maliban sa pangulo ng Simbahan o yaong mga inatasan niya na gawin ito.”
Isinulat ni Orson Pratt noong 1853 na “walang sinumang lalaki sa Utah, na may asawa na, at nagnanais na kumuha ng isa pang asawa, ang may karapatang magbigay ng anumang alok ng kasal sa isang babae, hangga’t hindi siya sumasangguni sa Pangulo ng buong simbahan, at sa pamamagitan niya, nakakakuha ng hayag mula sa Diyos, kung ito ba ay magiging kalugud-lugod sa Kanyang paningin.”
Isang halimbawa ng isang Banal sa mga Huling Araw na sumulat kay Brigham Young para humingi ng pahintulot na kumuha ng karagdagang asawa ay si Elijah Allen, na sa pamamagitan ng kanyang obispo na si Joseph Harker ay sumulat kay Young noong 1857 na may ganoong kahilingan. Ang sagot ni Young ay simple lang: "ituloy mo." Gayunman, hindi ibinigay ni Brigham ang lahat ng ganoong kahilingan.
[45]↩︎
Sa isang talumpating ibinigay noong 1855, sinabi ni Brigham tungkol sa mga magsasagawa ng maramihang pag-aasawa, “Ang batas na ito ay hindi kailanman ibinigay ng Panginoon para sa iba maliban sa kanyang matatapat na anak; hindi ito para sa masasama kailanman; walang sinumang lalaki ang may karapatan sa isang asawa, o mga asawa, maliban kung ginagalang niya ang kanyang pagkasaserdote at dinadakila ang kanyang katungkulan sa harap ng Diyos.”
- Brigham says that only those faithful to their priesthood can enter plural marriage.
[46]↩︎
Halimbawa, minsang tumanggi si Brigham na payagan ang frontiersman na si Peter Shirts na kumuha ng isa pang asawang maramihan dahil siya ay "likas na may hilig na maging medyo mailap, at lumayo sa mga pamayanan patungo sa mga lugar na hindi kanais-nais at hindi ligtas.
Idinagdag pa niya, “Wala akong kilalang babaeng nagkakahalaga man lang ng isang groat na papayag sumang-ayon sa iyong <wild unsocial> na mga ugali sa kahit anong haba ng panahon.”
- Brigham rejects a request from Peter Shirts to take another plural wife.
[47]↩︎
Isang halimbawa si Jane McCleve, na nagpakasal kay Priddy Meeks noong siya ay 16 at si Priddy ay 61. Naalala niya:
Ikinasal ako noong Nob. 12 [1856] kay Dr. Priddy Meeks na 61 noon at ako ay 16. Pag-ibig iyon sa unang tingin, kahit na mayroon siyang tatlong dalagitang anak na mas matanda pa sa akin. Sinabi ni Pangulong Joseph Smith, ang propeta, kay G. Meeks na dapat siyang pumunta sa Sion at mag-asawa ng isang batang babae at bumuo ng malaking pamilya. Sampung anak ang naging pagpapala sa aming pagsasama.
- Mary Jane McCleve Meeks recalls marrying her 61 year old husband when she was 16.
[48]↩︎
Isinulat ng historyador na si Brittany Chapman Nash, sa pagrerepaso sa distribusyon ng edad ng mga asawang babae sa maramihang pag-aasawa sa Utah,
Isang karaniwang maling akala na maraming polygamist ang matatandang lalaking nag-asawa ng mga batang babae. Ang mga asawang babae sa plural marriage ay kadalasang mas bata kaysa sa kanilang mga asawa, gaya rin ng malawakang nangyayari sa mga monogamous na kasal, pero ang agwat ng edad ay karaniwang hindi kasing tindi ng ipinapakita ng mga stereotype. Karaniwan, pinakakasalan ng isang lalaki ang kanyang unang asawa sa maagang bahagi ng kanyang beinte habang nasa huling bahagi naman ng kanyang teenage years ang asawa niya. Kung nag-asawa siya ng pangalawang asawa, 75 porsiyento sa kanila ang nakagawa nito bago mag-edad apatnapu. Ang karamihan ng mga lalaking nag-asawa ng pang-apat na asawa ay ginawa iyon sa pagitan ng edad na tatlumpu’t anim at apatnapu’t lima. Ang karaniwang edad kung kailan tumitigil ang isang lalaki sa pag-aasawa ay apatnapu. Ang mga edad ng mga babae noong sila ay ikinasal ay hindi tumutugma sa pabagu-bagong edad ng mga lalaki, at ang napakalaking karamihan ng mga asawang babae sa plural marriage ay unang ikinasal bago mag-edad dalawampu’t lima.
Ibinatay ni Nash ito sa estadistikal na paghahati-hati ng mga edad ng mga asawa sa plural na pag-aasawa na ginawa ni Jessie L. Embry, na ibinatay ang kanyang pag-aaral sa sample na 387 lalaki at 376 babae.
- Brittany Chapman Nash reviews the age of polygamous spouses in 19th century Utah.
- Jessie Embry reviews the age distribution of plural wives in Utah.
[49]↩︎
Isa pang historyador, si Kathryn M. Daynes, na gumamit ng sample ng mga kasal sa Manti, Utah, ay napansin:
Kung gaano karaming kababaihan ang nag-asawa nang bata noong panahon ng frontier ay makikita sa porsiyento ng mga babaeng may asawa sa iba’t ibang edad. Sa edad na labing-anim, 27 porsiyento ay may asawa na; sa edad na dalawampu, 83 porsiyento ay nakapanumpa na sa kasal. Pagsapit ng edad na dalawampu’t apat, 3 porsiyento na lang ang hindi pa kasal, at bumaba pa iyon sa mas mababa sa 1 porsiyento pagsapit ng edad na dalawampu’t walo. Sa mga pamantayang ito, ang mga nasa ikalawang cohort ay nanatiling walang asawa nang mas matagal. 6 porsiyento lang sa kanila ang kasal na pagsapit ng edad na labing-anim, bagaman 57 porsiyento ang nakapag-asawa na sa edad na dalawampu, 88 porsiyento pagsapit ng edad na dalawampu’t apat, at 95 porsiyento pagsapit ng edad na dalawampu’t walo. Gayunman, ang mga babae sa ikalawang cohort ay nag-asawa pa rin nang bata, at karamihan ay nag-asawa. . . Mula sa isang cohort hanggang sa kasunod, ang karaniwang edad ng pag-aasawa ay tumaas nang humigit-kumulang isang taon. Noong panahon ng frontier, ito ay 20.25 taon, sa gitnang panahon ay 21.07, at sa huling panahon ay 22.30. Mas mababa ang median na edad ng pag-aasawa sa bawat panahon; noong panahon ng frontier, ito ay 18.67 taon, samantalang ito ay 20.25 at 21.58 para sa gitna at huling mga panahon, ayon sa pagkakasunod.
Sa pagrepaso sa datos mula sa monogamous at plural na mga kasal sa St. George sa pagitan ng 1860–1880, ipinapakita ni Larry Logue kung paanong ang unang kasal para sa dalawang grupo ay karaniwang nangyayari sa humigit-kumulang edad 20 para sa mga lalaki at sa huling mga taon ng pagiging teenager para sa mga babae.
- Kathryn M. Daynes reviews the age distribution of plural wives in Utah.
- Larry Logue reviews plural marriage data from St. George between 1860–1880.
[50]↩︎
Iniulat ng isang pag-aaral na inilathala sa journal na Nebraska Anthropologist na “sa pangkalahatan, ang mga babae, anuman ang bilang nila bilang asawa, ay nag-asawa noong huling bahagi ng kanilang teenage years o maagang bahagi ng kanilang twenties,” at dagdag pa rito na “ang karamihan ng mga unang kasal ng mga lalaki, kapwa monogamous at yaong magiging polygamist sa hinaharap, ay nangyari noong maagang bahagi ng kanilang 20s (28% sa pagitan ng edad na 15 hanggang 20, 59% sa pagitan ng edad na 20 at 25).” Ang agwat ng edad sa pagitan ng mga lalaki at babae ay karaniwang lumilitaw lamang pagkatapos na magkaroon ang isang lalaki ng higit sa tatlong asawa:
Ang mga lalaking pumasok sa maramihang pag-aasawa ay karaniwang naghihintay ng lima hanggang 10 taon bago magkaroon ng isa pang asawa (57% sa pagitan ng edad na 26 at 35). Ang pagdaragdag ng ikatlo at mga karagdagang asawa ay nagreresulta sa mas malaking agwat ng edad (22% sa pagitan ng edad na 31 at 35, 28% sa pagitan ng edad na 36 at 40, 16% sa pagitan ng edad na 41 at 45, at 12% sa pagitan ng edad na 46 at 50).
- Volf reviews demographics of 19th century Mormon polygamy.
[51]↩︎
Masalimuot ang mga dahilan ng pagkakaiba ng edad sa ilang maramihang pag-aasawa, at maaaring nagpapakita ito ng kalagayan ng Utah sa hangganan at ng iba pang salik na demograpiko sa halip na basta likas na bahagi lamang ng paraan ng pagsasagawa ng poligamiyang Mormon.
Hinimok ni Parley P. Pratt, noong 1856, na “bawat mabuting mamamayan, babae man o lalaki, [ay dapat] mag-asawa sa tamang edad.”
[52]↩︎
Sa edad na 42, pinakasalan ni Brigham ang 15-taong-gulang na si Clarissa Caroline Decker noong Mayo 8, 1844.
At sa edad na 66, noong Hunyo 8, 1868, pinakasalan ni Brigham ang 24 na taong gulang na si Mary Van Cott.
- Genealogical entry for Clarissa Caroline Decker on FamilySearch includes her 1844 marriage to Brigham Young.
- Genealogical entry for Mary Van Cott on FamilySearch includes her 1868 marriage to Brigham Young.
[53]↩︎
Noong Disyembre 19, 1886, si Taylor, na 78 taong gulang, ay pinakasalan si Josephine Elizabeth Roueche, na 26 taong gulang.
- Genealogical entry for Josephine Elizabeth Roueche on FamilySearch includes her 1886 marriage to John Taylor.
[54]↩︎
Ikinasal si Woodruff kay Sarah Delight Stocking noong Hulyo 31, 1857. Noong panahong iyon, 50 taong gulang siya at 19 naman si Sarah.
At noong Marso 10, 1877, pinakasalan ni Woodruff si Eudora Lovina Young, na 25 taong gulang noon, samantalang siya ay 70.
- Biographical entry for Sarah Delight Stocking on the Wilford Woodruff Papers website.
- Biographical entry for Eudora Lovina Young Dunford Woodruff Hagen on the Wilford Woodruff papers website.
[55]↩︎
Ikinasal si Lorenzo Snow sa 17-taóng-gulang na si Phoebe Woodruff noong Abril 4, 1859, nang siya ay 44.
At noong Hunyo 12, 1871, pinakasalan ni Snow, na 57 taong gulang, si Sarah Ephramina Jensen, na 15 taong gulang.
- Biographical entry for Phoebe Amelia Woodruff Snow on the Wilford Woodruff papers website.
- Genealogical entry for Sarah Ephramina Jensen on FamilySearch mentions her 1871 marriage to Lorenzo Snow.
[56]↩︎
Tinalakay ng independiyenteng historyador na Banal sa mga Huling Araw na si Kimball Young, sa kanyang pagsulat noong 1954, ang pangkalahatang pag-aatubili na magsulat tungkol sa sex at sekswalidad sa mga pinagmulan mula sa ikalabinsiyam na siglo at kung paano nito maaaring nalalabuan ang buong larawan ng asal na sekswal sa mga polygamist sa Utah:
Ang katotohanan na ang poligamya ay labis na naiiba sa matagal nang tradisyong Kristiyano ay malamang isang dahilan kung bakit mahirap makakuha ng maraming malalapit na datos tungkol sa paksa ng pag-ibig, mga saloobin sa pakikipagtalik, at mga gawi sa pakikipagtalik. May matinding pag-aatubili, tulad ng sa kanilang mga kapitbahay na iisa lang ang asawa, na magbigay ng anumang impormasyon tungkol sa mga bagay na ito. Dahil dito, kakaunti ang ating datos at madalas na hindi tuwiran ang uri nito.
- Kimball Young provides examples of younger women waiting after marriage before cohabitating with an older husband.
[57]↩︎
Halimbawa, sina John D. Lee at Wilford Woodruff ay kapwa nag-asawa ng mga karagdagang asawa na nasa kalagitnaan ng kanilang teenage years noong panahon ng kasal (sina Mary Ann Williams at Emma Smith, ayon sa pagkakasunod). Sa kaso ni Lee, gayunman, tila hindi kailanman naisakatuparan ang kasal, at si Mary Ann ay umibig sa panganay na anak ni Lee na si John Alma Lee, na pinakasalan niya noong 1859 nang siya ay 17 at siya naman ay 20.
Sa kaso ni Woodruff, pinakasalan niya si Emma noong 15 anyos siya, pero hindi niya ipinanganak ang una nilang anak hanggang 19 anyos na siya.
Bukod sa mga halimbawang ito, binanggit ng historyador na si Eugene E. Campbell ang mga liham mula kay Brigham Young na nag-uutos sa ilang kalalakihan sa buong Utah na ipagpaliban ang pagpapakasal sa Mga Kabataang Babae hanggang sa sapat na silang mature para magkaanak:
Sa isang lalaki sa Fort Supply, ipinaliwanag ni Young, “Hindi ako tumututol sa pagkuha mo sa mga kapatid na babae na binanggit sa iyong liham bilang asawa kung hindi sila masyadong bata at sang-ayon ang kanilang mga magulang at ang inyong pangulo at lahat ng may kaugnayan, pero ayaw kong ipakasal ang mga bata sa mga lalaki bago umabot sa edad na karaniwang pinakamainam na natitiyak ng kanilang mga ina.” Sa pagsusulat sa isa pang lalaki sa Spanish Fork, sinabi niya, “Sige at pakasalan mo sila, pero hayaan munang lumaki ang mga bata.” Isang ikatlong lalaki sa Alpine City ang tinagubilinan, “Pribilehiyo mo ang kumuha pa ng mas maraming asawa, pero magpakita ka ng mabuting halimbawa sa mga tao, at hayaang manatili muna nang sapat na panahon ang mga bata sa kanilang mga magulang para makamit nila ang kanilang paglaki, lakas, at kahustuhan ng gulang.” Kay Louis Robinson, pinuno ng simbahan sa Fort Bridger, ipinayo ni Young, “Kumuha ka ng mabubuting babae, pero hayaang lumaki ang mga bata, at pagkatapos ay makakapagdalang-tao sila pagkalipas ng ilang taon nang walang pinsala.” Isa pang lalaki sa Santa Clara ang sinabihang magiging matalino ang pag-aasawa sa isang dalagitang Indian pero kung nasa hustong gulang na lamang siya. May isa pang lalaking gusto kay Young na payuhan siya tungkol sa isang kapatid na babae na nagmungkahing ibigay sa kanya ang kanyang labindalawang-taóng-gulang na anak na babae.
[58]↩︎
Sinuri ng dalawang iskolar na Latter-day Saint, sina Joshua Sears at Avram Shannon, kung paano inilalarawan ang poligamya sa mga karaniwang gawa, at inihambing nila ang mga pagkakatulad at pagkakaiba ng pagsasagawa ng maramihang pag-aasawa noong sinaunang panahon at kung paano ito isinagawa sa pagpapanumbalik. Isinulat nila:
Sa kabuuan, bagama’t ang poligamya ay pangunahing isang alituntuning panrelihiyon para sa mga Banal sa mga Huling Araw noong ikalabinsiyam na siglo, para sa karamihan ng sinaunang mga Israelita at Judio, ang gawaing ito ay hindi tahasang panrelihiyon kundi pangkultura. Kahit sa mga pagkakataong itinatala ng kasulatan na inutusan ng Diyos ang isang lalaki na kumuha ng dagdag na mga asawa o tinanggap ang pasya ng isang lalaki na gawin ito, inilalarawan ang mga ito sa Biblia bilang mga pagkakataon na ginamit ng Diyos ang isang umiiral na gawain para sa sarili niyang mga layunin... Tiyak na may mga ugnayan sa pagitan ng poligamya sa Biblia at poligamya sa pagpapanumbalik, at hindi maling ihambing ang mga ito. Gayunman, dahil sa mga pagkakaiba sa paraan ng pagsasagawa ng poligamya, pati na rin sa magkakaibang balangkas at mga katwirang ginamit para rito, dapat tayong mag-ingat na huwag basta ipagpalagay na ang mga karanasang ito ay iisa at pareho.
- Joshua M. Sears and Avram R. Shannon discuss the similarities and differences of ancient polygamy and plural marriage in the modern Church.
[59]↩︎
May mga talata sa Exodo, Levitico, at Deuteronomio na tumatalakay sa pag-regulate ng poligamya sa mga Israelita sa ilalim ng batas ni Moises.
[60]↩︎
Napansin ng mga iskolar ng Biblia na ang poligamya (lalo na ang polygyny) ay pinahintulutan at isinagawa sa sinaunang Israel. Gaya ng sinabi ng iskolar ng Biblia na si Russell Fuller:
Bagaman maaaring monogamya ang naging mithiin, tinanggap at isinagawa ang poligamya sa buong kasaysayan ng Israel, bagaman hindi natin matiyak kung hanggang saan ito kalaganap, dahil ang mga sanggunian ay kadalasang mula at naglalarawan sa mga elit na namumuno at nakatataas na uri. Ang mga patriarka ay nag-asawa ng mahigit sa isa, at ang mga hari ng Israel at Juda ay may mga harem, at ang kay Solomon ang pinakatanyag. Pagsapit ng panahon ng Romano, tila monogamya na ang karaniwang gawain.
[61]↩︎
Ang mga talata tulad ng Tito 1:6–7 at 1 Timoteo 3:2, 12 ay nagsasabi na ang mga naunang pinuno ng simbahang Kristiyano ay kailangang maging asawa ng “isang asawa,” pero hindi nagkakaisa ang mga iskolar kung ang ibig sabihin nito ay kahit papaano ay isang asawa o iisa lamang na asawa, o kung ito ay tumutukoy sa sunod-sunod na monogamya o sa diborsyo at muling pag-aasawa. Gaya ng sinabi ng isang iskolar na nagsulat noong 2004:
[Ang pinuno ng simbahan] ay dapat na “minsan lang nag-asawa,” literal na “asawa ng iisang babae.” Hindi ipinagbabawal dito ang poligamya; maaaring ang muling pag-aasawa pagkatapos ng diborsyo ang tinutukoy, o maaaring hindi rin pinahihintulutan para sa mga episkopoi ang muling pag-aasawa ng mga biyudo. Kung gayon, iba ang mga patakaran para sa iba’t ibang grupo sa komunidad, dahil hinihikayat ang mga batang biyuda na muling mag-asawa (5:14). Marahil, masyado namang matindi ang saling ito ng Griyego; ang ibig sabihin ay dapat maging tapat na asawa ang episkopos sa kanyang asawa, ngunit hindi naman inaalis ang posibilidad ng sunod-sunod na monogamya.
Isang ibang pananaw ang iniharap nina Joshua Sears at Avram Shannon sa isang artikulo noong 2022. Isinulat nila:
Sa mismong Bagong Tipan, may mga bahagi kung saan ang mga usapang pangkultura ng mga Judio tungkol sa poligamya ay maaaring nakaimpluwensya sa mga paksang tinatalakay ng Bagong Tipan. Halimbawa, itinuturo ng 1 Timoteo 3:2 na ang isang obispo ay dapat na “asawa ng isang babae.” Pinagtatalunan ang eksaktong layunin ng pariralang ito, at madalas iniisip na tumutukoy ito sa diborsyo o muling pag-aasawa, lalo na kung isasaalang-alang ang Romanong pagpapahalaga sa univira, o asawang babae ng iisang lalaki sa buong buhay niya. Anuman ang ibig sabihin ng parirala, malamang na ipinagbabawal din nito ang poligamya. Sa mga Kristiyanong mula sa Greco-Romanong pinagmulan, tila naging malinaw ito. Sa kabaligtaran, ang mga Judiong tagasunod ni Jesus ay nagmana ng masalimuot na mga pananaw tungkol sa poligamya na umiiral noon, at maaaring nakita ang ganitong paghihigpit bilang bago.
[62]↩︎
Napansin ng historyador na si Walter Scheidel kung paanong “inaasahang monogamous ang pag-aasawa ng mga Griyego,” at sinabi rin niya na “ipinagbabawal ng mga kontrata ng kasal mula sa Ptolemaic Egypt ang pagkakaroon ng kerida para sa mga Griyegong asawang lalaki, lalo na ang poligamya. Nanatiling isang mahalagang katangian ng ‘pagiging Griyego’ ang itinakdang monogamya.”
Dagdag pa rito, isinulat niya, “Nakikita sa mga tuntunin ng Romano ang monogamya sa kahalintulad na paraan. Mula sa legal na pananaw, imposible ang pormal na poligamya dahil mapapawalang-bisa ng isang bagong kasal ang umiiral nang kasal. Hati ang mga makabagong iskolar sa tanong kung posible ang pagkakaroon ng asawang-labin sa loob ng pag-aasawang Romano (sa halip na bilang alternatibo rito).”
- Walter Scheidel reviews Greco-Roman attitudes towards monogamy and polygamy.
[63]↩︎
Halimbawa, isinulat ni Joshua Sears kung gaano kalaki ang impluwensya ng mga Judiong manunulat tulad nina Josephus at Philo sa pagliit ng diin sa mga paglalarawan sa Biblia ng mga patriarka na nagsasagawa ng maramihang pag-aasawa. Ipinaliwanag nina Sears at ng kanyang kasamang may-akda na si Avram Shannon sa hiwalay na publikasyon kung paano “patuloy na isinagawa ang poligamya sa mga Judio hanggang sa panahon ng Bagong Tipan.”
Idinagdag pa niya:
Bagaman bihira ang arkeolohikal na ebidensya ng isinagawang poligamya sa panahong ito, madalas talakayin ang paksa sa mga Judiong akdang hindi mula sa Biblia na mula sa mga siglong nakapaligid sa panahon ng Bagong Tipan. Ipinapakita ng mga tekstong ito ang kapansin-pansing pagkakaiba-iba ng mga opinyon tungkol sa poligamya, mula sa tahasang pagtutol hanggang sa pagkapahiya hanggang sa positibong paglalarawan.
Napansin din ni Russell Fuller kung paano “pagsapit ng panahong Romano, tila naging karaniwang gawain ang iisang asawa” sa karamihan ng mga Judio.
[64]↩︎
Itinuturo ng Jacob 2:28–32 na inaasahan ng Panginoon na manatiling iisa ang asawa ng kanyang mga tao maliban kung iba ang iutos niya sa kanila na isagawa ang maramihang pag-aasawa, na nagsasabing: “Sapagkat kung nanaisin ko, wika ng Panginoon ng mga Hukbo, na magbangon ng binhi sa akin, iuutos ko sa aking mga tao; kung hindi, kanilang didinggin ang mga bagay na ito.”
- Jacob 2:28–32 says the Lord will command people to practice polygamy at specific times.
[65]↩︎
Halimbawa, inilalarawan bilang mga polygamist ang masasamang hari tulad nina Noah at Riplakish sa Ang Aklat ni Mormon.
- Wicked king Noah in the Book of Mormon is depicted as a polygamist.
- Ether 10:5 depicts the wicked Riplakish as a polygamist.
[66]↩︎
Ang unang edisyon noong 1835 ng Doktrina at mga Tipan ay may bahaging pinamagatang "Kasal" na nagsasaad: "[I]pinapahayag namin ang aming paniniwala, na ang isang lalaki ay dapat magkaroon ng isang asawa; at ang isang babae, ng iisang asawa lamang, maliban sa kaso ng kamatayan, kung kailan ang alinman sa kanila ay malayang makapag-aasawang muli."
Ito nga ang posisyon ng Simbahan noong 1835, dahil ang maramihang pag-aasawa ay hindi naging opisyal na gawain ng Simbahan hanggang 1852.
- 1835 D&C declares that the Church believes in monogamy.
[67]↩︎
Ang Seksyon 132 ng Doktrina at mga Tipan ay tinanggap ni Joseph Smith noong Hulyo 12, 1843, at naglalaman ng mga tagubilin na may kaugnayan sa walang hanggang kasal at plural na kasal.
- Current canonical (2013) edition of D&C 132.
[68]↩︎
Ang heading sa kasalukuyang edisyon ng Opisyal na Pahayag 1 ay nagpapaliwanag:
Itinuturo ng Biblia at ng Ang Aklat ni Mormon na ang monogamya ang pamantayan ng Diyos para sa pag-aasawa maliban kung iba ang ipahayag Niya (tingnan ang 2 Samuel 12:7–8 at Jacob 2:27, 30). Kasunod ng isang hayag kay Joseph Smith, ipinatupad ang pagsasagawa ng plural na pag-aasawa sa mga miyembro ng Simbahan noong unang bahagi ng 1840s (tingnan ang bahagi 132). Mula 1860s hanggang 1880s, nagpasa ang pamahalaan ng Estados Unidos ng mga batas upang gawing ilegal ang gawaing panrelihiyon na ito. Kalaunan, pinagtibay ang mga batas na ito ng Korte Suprema ng U.S. Matapos makatanggap ng hayag, inilabas ni Pangulong Wilford Woodruff ang sumusunod na Manifesto, na tinanggap ng Simbahan bilang may awtoridad at may bisa noong Oktubre 6, 1890. Humantong ito sa pagtatapos ng pagsasagawa ng plural na pag-aasawa sa Simbahan.
- Official Declaration 1 of The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints.
[69]↩︎
Ang Moises 5:43–55, na kahalintulad ng materyal na makikita sa Genesis 4, ay inilalarawan si Lamec na may asawang sina Ada at Zilla.
- KJV Genesis 4:19 depicts Lamech as the first polygamist.
- Moses 5:43–55 in the current (2013) edition of the standard works.
[70]↩︎
Si Lamec ang unang naitalang polygamist sa Lumang Tipan.
- KJV Genesis 4:19 depicts Lamech as the first polygamist.
[71]↩︎
Inilalarawan ng Moises 5:44–54 si Lamec at ang “kanyang sambahayan” na isinumpa ng Diyos dahil pumasok sila sa isang tipan kay Satanas. Malamang na kasama rin dito ang dalawang asawa ni Lamec na sina Ada at Zilla, na binanggit sa talata 47.
- Moses 5:43–55 in the current (2013) edition of the standard works.
[72]↩︎
Ang dalawang anak na isinilang mula sa mga pag-aasawang ito ay sina Ismael at Isaac. Ang ugnayan nina Sarai at Hagar ay inilalarawan na may negatibong panig dahil sa mga selos sa loob ng pamilya.
- The Old Testament depicts Abraham as having a wife and a concubine.
[73]↩︎
Mas negatibo ang paglalarawang ito ng poligamya, dahil sinasabing ang ilan sa mga asawa ni Esau ay mga babaeng hindi Israelita (ibig sabihin, nasa labas ng tipang Abrahamiko).
- Esau in the Old Testament is portrayed as having multiple wives.
- Esau in the Old Testament is depicted as marrying multiple wives.
[74]↩︎
Mula sa apat na babaeng ito isinilang ang labindalawang anak na lalaki na pinagmulan ng mga lipi ng Israel.
- Jacob/Israel in the Old Testament is depicted as having four wives.
[75]↩︎
Binabanggit sa Genesis 36:12 sa pangalan si Timna, ang asawang babae ni Elifaz.
- KJV Genesis 36:9–13 mentions Esau's son Eliphaz and his concubine Timna.
[76]↩︎
Inilalarawan si Caleb sa 1 Cronica 2:18–19, 46–48 na may dalawang asawa siya nang sabay, sina Azubah at Jerioth, at kumuha ng pangatlong asawa, si Ephrath, nang mamatay si Azubah. Binabanggit din dito ang dalawang kalunya, sina Ephah at Maachah.
- 1 Chronicles 2:18–20, 46–48 depicts Caleb as a polygamist.
[77]↩︎
Ang dalawang asawa ay pinangalanang sina Helah at Naarah sa 1 Cronica 4:5.
- 1 Chronicles 4:1–8 mentions Ashur, a descendant of Judah, who had two wives.
[78]↩︎
Binabanggit ng Mga Hukom 8 ang poligamya ni Gideon nang walang dagdag na paglalarawan.
- Judges 8:29–31 depicts Gideon as a polygamist.
[79]↩︎
Hindi inilalarawan ng teksto ang poligamya mismo sa negatibong paraan, kundi binabanggit nito ang mga tensiyon sa pamilya dahil sa poligamong sambahayan ni Elkanah.
- Elkanah the father of Samuel in the Old Testament is depicted as having two wives.
[80]↩︎
Ang 2 Samuel 12:7–8 ay naglalaman ng pahayag ng propetang si Nathan na ang mga babaeng ito ay ibinigay ng Diyos kay David.
[81]↩︎
Katulad ni Esau, tila inilalarawan ng teksto ang poligamiya ni Solomon nang mas negatibo dahil ang ilan sa kanyang mga asawa ay hindi mga Israelita at nagpasok ng pagsamba sa mga diyus-diyosan sa hukuman ni Solomon.
- Solomon is depicted in the Old Testament as having hundreds of wives and concubines.
[82]↩︎
Binabanggit sa 1 Hari 20:5, 7 na si Ahab ay may hindi tinukoy na dami ng mga asawa.
- 1 Kings 20:1–12 KJV contains detail of Ahab having multiple wives.
[83]↩︎
Binanggit ang detalyeng ito sa 2 Cronica 11:21, "At inibig ni Roboam si Maaca na anak ni Absalom nang higit sa lahat niyang asawa at mga babae: (sapagka't siya'y nagasawa ng labingwalong asawa, at anim na pung babae; at nagkaanak ng dalawang pu't walong lalake at anim na pung babae.)"
- 2 Chronicles 11:18–23 KJV depicts king Rehoboam as a polygamist.
[84]↩︎
Ang detalyeng ito ay binanggit sa 2 Cronica 13:21.
- 2 Chronicles 13:21–22 depicts king Abijah as a polygamist.
[85]↩︎
Binabanggit sa 2 Cronica 24:1-3 ang dalawang asawa na ibinigay kay Joas ni Joiada na pari.
- 2 Chronicles 24:1–3 KJV depicts king Joash as having two wives.
[86]↩︎
Binabanggit sa Esther 1:10–12 sa pangalan ang unang reyna ni Ahasuerus, si Vashti, habang binabanggit naman sa Esther 2:13–14 ang isang harem ng mga babae na kinabibilangan ng mga asawang babae. Inilalarawan sa Esther 2:15–20 ang pag-aasawa ni Ahasuerus sa pangunahing bidang si Esther at hindi inilalarawan ang pagpapawalang-bisa ng kasal nila ni Vashti.
- Esther 1–2 KJV mentions the royal household of the Persian king Ahasuerus; mentions Vashti and Esther as his wives, and a harem with concubines.
[87]↩︎
Inilalarawan si Herodes sa Mateo 2 bilang ang mamamatay-taong hari na nag-utos ng pagpatay sa mga sanggol na bata sa Bethlehem.
- KJV Matthew 2 in the LDS standard works.
[88]↩︎
Binanggit ng Judiong manunulat noong unang siglo na si Josephus ang poligamya ni Herodes sa Antiquities 17.1.3.
- Josephus mentions Herod's polygamous marriages.
[89]↩︎
Malinaw ang Jacob 1:15 na sa panahon ng paghahari ng ikalawang hari sa mga Nephita, nagsimulang “magpasasa nang bahagya sa masasamang gawain” ang mga tao, “gaya noong unang panahon ni David na naghahangad ng maraming asawa at kalunya, at gayundin si Solomon na kanyang anak.” Dahil dito, ibinigay ni Jacob ang kanyang propetikong pagkondena sa gawaing ito sa kasunod na kabanata.
- Opening chapter of book of Jacob in the Book of Mormon says the Nephites practiced polygamy.
- Jacob 2:28–32 says the Lord will command people to practice polygamy at specific times.
[90]↩︎
Inilalarawan ng Mosias 11 si Noe, na anak ni Zenif, na kumuha ng “maraming asawa at mga kalunya” na kasama niyang namuhay nang “magulo.” Tulad ni Noe, sinasabing ang kanyang mga pari ay kumuha rin ng “mga asawa” at “mga kalunya” at ginugol ang kanilang oras kasama ang “mga patutot.”
- Wicked king Noah in the Book of Mormon is depicted as a polygamist.
[91]↩︎
Sinipi sa Alma 10 si Amulek na nagpapasalamat sa Diyos para sa “aking mga babae, at aking mga anak.” Ang pananalita ay tila nagpapahiwatig ng maramihang asawa, pero hindi tahasan. Iginigiit ng iskolar na si John A. Tvedtnes, batay sa wikang Hebreo, na ang “mga babae” sa Alma 10:11 ay tumutukoy sa mga asawa.
Noong ika-19 na siglo, katulad nito ay nangatwiran si George Reynolds na si Amulek ay malamang na isang polygamist.
[92]↩︎
Ang Ether 1:40–41 at 6:20 sa mga edisyon ng 1830 at 1837 ng Ang Aklat ni Mormon, gayundin sa edisyon ng 1879 na inihanda ni Orson Pratt, ay mababasa:
40. At ito ay nangyari na dininig ng Panginoon ang kapatid ni Jared, at naawa sa kanya, at sinabi sa kanya, 41. Humayo ka at tipunin mo ang iyong mga kawan, kapwa lalaki at babae, ng bawat uri; at gayundin ang mga binhi ng lupa ng bawat uri, at mang iyong mga mag-anak; at gayundin si Jared na iyong kapatid at ang kanyang mag-anak; at gayundin ang iyong mga kaibigan, at ang kanilang mga mag-anak, at ang mga kaibigan ni Jared at ang kanilang mga mag-anak. . . . 20. At alinsunod dito ang mga tao ay tinipon. Ngayon ang bilang ng mga anak na lalaki at mga anak na babae ng kapatid ni Jared jay dalawampu’t dalawang katao; at ang bilang ng mga anak na lalaki at mga anak na babae ni Jared ay labindalawa, siya ay may apat na anak na lalaki.
Ang kasalukuyang edisyon noong 2013 ay pinananatili ang mga pagbabasang ito para sa mga talatang ito.
Sa kanyang mga tala sa gilid (m at j) na inihanda para sa edisyong 1879, inunawa ni Orson Pratt na ang dalawang talatang ito ay tumutukoy sa maramihang pamilya mula sa iba’t ibang asawa.
Ikinatwiran ng mga makabagong iskolar tulad nina Daniel Ludlow at Brant Gardner na tila nagsagawa ng poligamya ang mga Jaredita.
[93]↩︎
Itinuro ni Royal Skousen na ang manuskritong pang-imprenta ng Ang Aklat ni Mormon ay may pang-isahang “pamilya” sa bahaging ito, at iniuugnay niya ang pagkakamali sa mga nalimbag na edisyon ng Ang Aklat ni Mormon sa typesetter ng edisyong 1830. Tinawag niya ang pagbasa ni Orson Pratt sa Ether 1:40–41 na isang “pagkakamali” na batay sa typographical error na ito.
Binago ng 1908 na awtorisadong bersyon ng RLDS Ang Aklat ni Mormon ang “families” sa talatang ito tungo sa isahan upang iayon ito sa manuskrito ng tagalimbag.
[94]↩︎
Sinasabi sa Ether 7:2 na si Orihah ay nagkaanak ng tatlumpu’t isa, kabilang ang dalawampu’t tatlong anak na lalaki.
- Ether 7:1–2 in the 2013 edition of the Book of Mormon.
[95]↩︎
Sa mga talababa sa edisyong 1879 ng Ang Aklat ni Mormon, ginawa ni Orson Pratt ang obserbasyong ito tungkol sa teksto ng Ether 7:2.
Sumasang-ayon si Brant Gardner, at isinulat niya, “Ang tatlumpu't isang anak ay matibay na nagpapahiwatig na si Orihah ay may higit sa isang asawa.”
[96]↩︎
Inilalarawan ng teksto ng Ether 10 si Riplakish sa kaparehong negatibong paraan gaya ng masamang haring si Noe, at, tulad ni Noe, iniuugnay ang kanyang poligamya sa mabibigat na buwis at iba pang mapagsamantalang gawain.
- Ether 10:5 depicts the wicked Riplakish as a polygamist.
[97]↩︎
Halimbawa, nagbigay ng mga dahilan ang mga apostol na tulad nina Orson Pratt at George Q. Cannon, gayundin ang mga babaeng nagsagawa ng poligamya gaya nina Helen Mar Kimball Whitney at Belinda Pratt.
Iba-iba ang mga dahilang ito, mula sa “iniutos ito ng Diyos” hanggang sa “nakabubuti ito sa lipunan.”
[98]↩︎
Ikinatwiran ito ni Orson Pratt sa unang isyu ng kanyang peryodikong 1853–54 na The Seer:
Mula sa naunang hayag na ito [Doktrina at mga Tipan 132], na ibinigay sa pamamagitan ni Joseph, ang Tagakita, makikita na talagang iniutos ng Diyos sa ilan sa Kanyang mga lingkod na kumuha ng mas maraming asawa, at itinuro ang ilang tungkulin tungkol sa seremonya ng kasal, na ipinapakitang kailangan silang ikasal para sa panahon at para sa buong kawalang-hanggan, at ipinapakita ang mga pakinabang na makukuha sa isang kalagayan sa hinaharap dahil sa walang hanggang pagsasamang ito, at ipinapakita pa rin na, kung tumanggi silang sundin ang utos na ito, matapos maihayag sa kanila ang batas, sila ay mapapahamak. Kung gayon, ginagawa ng hayag na ito na usapin ito ng budhi sa lahat ng mga Banal sa mga Huling Araw; at tinatanggap nila ito bilang bahagi ng kanilang relihiyon, at tunay na naniniwala na hindi sila maliligtas kung tatanggihan nila ito.
[99]↩︎
Ipinangatwiran ni Parley P. Pratt na bagaman may ebidensya ng maramihang pag-aasawa sa mga kasulatan, hindi ito isinagawa hanggang “maibigay ang utos na ito.” Isinulat niya:
Ngunit bagaman binabanggit namin ang patotoo ng mga Kasulatan upang hikayatin ang sangkatauhan na ang alituntuning ito ay tama, at ang gawaing ito ang siyang inihayag at maging iniutos ng Panginoon sa kanyang mga tao noong mga nakaraang salinlahi upang sundin, gayunman, hindi sa ebidensyang ito kami umaasang isagawa ito sa kasalukuyang panahon. Ipinapakita ng mga ebidensyang ito mula sa kasulatan kung ano ang kalooban ng Panginoon noong unang panahon tungkol sa alituntuning ito; ipinapakita nila na ang mga Banal sa mga Huling Araw, sa pagsasagawa ng doktrinang ito, ay ginagawa lamang ang ginawa ng mga tao ng Diyos noong mga naunang panahon. . . . Hanggang hindi ibinigay ang utos na ito, kahit taglay nila ang lahat ng ebidensya ng kasulatan na ang doktrinang ito ay pinaniwalaan at isinagawa ng mga tao ng Diyos noong sinaunang panahon, hindi kailanman nangahas ang mga Banal sa mga Huling Araw na gamitin ito. Gayunman, nakita ng Panginoon sa kanyang karunungan na nararapat na ibigay ito, na sinamahan ng napakalakas na patotoo ng Kanyang Espiritu Santo na wala nang puwang para mag-alinlangan; kaya ang tanging natira sa amin ay paniwalaan at sundin ito.
- Parley P. Pratt provides scriptural arguments for polygamy.
[100]↩︎
Payak na sinabi ni Helen Mar Kimball Whitney na ang pag-aasawang plural ay “iniutos” sa kanyang aklat noong 1882 na Plural Marriage, as Taught by the Prophet Joseph. Isinulat niya:
Tila ang hayag na natanggap niya noong 1843 ay ibinigay bilang sagot sa isang pagtatanong upang malaman kung paano binigyang-katwiran ng Panginoon noong sinaunang panahon ang ilang tao sa pagkakaroon ng napakaraming asawa at kinakasama. Ito ang kanyang patotoo, at lalo pa niyang pinagtitibay na inutusan siyang ituro at isagawa ito. . . . Alam ko, gaya ng pagkaalam ko na ang araw ay sumisikat sa silangan at lumulubog sa kanluran, na iniutos ng [God] sa aking ama at sa iba pang kalalakihan na pumasok sa kaayusang ito ng pag-aasawa...
- Helen Mar Kimball testifies that God commanded plural marriage.
[101]↩︎
Itinuro ni Orson Pratt ang sumusunod sa isang sermon na ibinigay noong 1869:
Hayaan ninyong sabihin ko, kung gayon, na ang mga tao ng Diyos, sa ilalim ng bawat dispensasyon mula pa noong paglikha ng daigdig, ay karaniwang mga polygamist. Sinasabi ko ito para sa kapakinabangan ng mga hindi taga-rito. Ayon sa mabuting matandang aklat na tinatawag na Biblia, nang makita ng Diyos na nararapat na tawagin si Abraham mula sa lahat ng mga bansang pagano, at ginawa siyang dakilang tao sa daigdig, nakita rin Niyang nararapat na gawin siyang isang polygamist, at sinang-ayunan Siya sa pagkuha sa kanyang sarili ng higit sa isang asawa. Mali ba kay Abraham na gawin ito? Kung oo, kailan siya sinaway ng Diyos dahil sa paggawa nito? Kailan Niya kailanman sinisi si Jacob sa paggawa ng gayon ding bagay? Sino ang makakahanap ng tala sa mga pahina ng Biblia na sinaway ng Diyos si Abraham bilang isang makasalanan, at bilang gumawa ng krimen, sa pagkuha sa kanyang sarili ng dalawang buhay na asawa? Walang ganitong bagay na nakatala. Pinagpala siya nang kasinglubos pagkatapos gawin ito gaya ng dati, at higit pa, sapagkat nangako ang Diyos ng mga pagpapala sa mga supling ni Abraham sa pamamagitan ng kanyang pangalawang asawa tulad din ng sa unang asawa, kung siya ay magiging kasingtapat din. Ito ay isang kondisyon sa bawat kaso.
- Orson Pratt cites scriptural justification for plural marriage.
[102]↩︎
Isinulat ni Kimball, “May sapat na mga patunay sa mga banal na kasulatan tungkol sa kadalisayan ng poligamya.” Nangatuwiran pa siya:
Tila hindi ito tiningnan ng Diyos bilang isang nakabababa, kasuklam-suklam na gawain, at nakakasira ng asal sa mga impluwensya nito. Isinasagawa ito noong panahon ng pagdating ni Cristo, at sa buong Bagong Tipan ay walang anumang nakasulat laban dito. . . . Kung ang poligamya ay napakalaking kasalanan, tiyak na hindi nanatiling tahimik ang mga banal na lalaking ito tungkol sa paksang ito; ngunit wala tayong makitang kahit isang talata sa Banal na Biblia na kumokondena rito.
- Helen Mar Kimball appeals to the Bible to justify plural marriage.
[103]↩︎
Sa isang artikulong inilathala sa Millennial Star ng Simbahan, isinulat ni Littlefield:
Maari pa akong magpatuloy sa pagdaragdag ng halimbawa sa halimbawa ng mga banal na tao ng Diyos, ng Kanyang mga piling lingkod na nagsagawa ng batas na ito, pero hindi na kailangan, dahil dapat pamilyar kayo sa mga halimbawang ito gaya ko; pero nangangahas akong sabihin na makapagbibigay ako ng isang dosenang halimbawa na direktang mapapatunayan na ang mga pinapaborang lingkod ng Panginoon ay may mahigit sa isang asawa, sa bawat isang tao na kaya ninyong positibong mapatunayan na iisa lang ang asawa. Ang poligamya ang karaniwan, hindi ang eksepsyon, sa sinaunang Israel.
- Littlefield defends plural marriage in LDS periodical, gives reasons for its practice among the LDS.
[104]↩︎
Sa isang artikulong inilathala sa kanyang peryodikong The Seer, isinulat ni Pratt:
Gaano karaming daan-daang libong kababaihan ang mayroon, na dahil sa kawalan ng mga pagkakataong makapag-asawa, ay ibinibigay ang kanilang sarili sa isang buhay ng kahalayan, at nagiging hayagang imoral at hindi mabuti ang asal. Kung ang mismong mga babaeng ito ay hindi pinagkaitan ng mga karapatan na dapat tinatamasa ng lahat sa ilalim ng ating maluwalhating Saligang Batas, maaari sana nilang mapangasawa ang ilang mabubuti at mararangal na lalaki, at naging masaya bilang ikalawa o ikatlong asawa nila, at sa gayon ay naligtas sana mula sa mga tukso at kasamaang kinasadlakan nila.
- Orson Pratt argues that polygamy would eliminate sexual vices.
[105]↩︎
Sa kanyang aklat noong 1882 tungkol sa maramihang pag-aasawa, isinulat ni Kimball:
Kung ang sistemang ito ng pagkakaroon ng maraming asawa ay maisasagawa at mapapraktis nang nararapat, magbibigay ito ng pagkakataon sa bawat mabuting babae na makapag-asawa, at may libu-libo na malugod itong tatanggapin. Kahit maliit na bahagi lamang sa pagmamahal, pag-aaruga, at atensyon ng isang mabuting asawa ang matanggap ay mas mabuti pa rin kaysa wala talagang asawa o pamilya. Karapatan ng isang babae na maging isang marangal na asawa at ina, ngunit sa pamamagitan lamang ng pagpapatibay ng plural marriage maipapaabot ang karapatang ito sa lahat.
- Helen Mar Kimball argues that polygamy would solve societal ills and give all women a chance to be married.
[106]↩︎
Sa isang talumpati noong 1855, sinabi ni Brigham na ayon sa Doktrina at mga Tipan 132, ang maramihang pag-aasawa “ay para sa hayagang layunin na maglaan ng paraan para sa pagbuo ng mga tabernakulo, na titirhan ng mga espiritung iyon na inilaan upang lumabas sa kaharian ng Diyos, at upang hindi sila mapilitang kumuha ng mga tabernakulo sa labas ng kaharian ng Diyos.”
- Brigham says that only those faithful to their priesthood can enter plural marriage.
[107]↩︎
Ginawa ni Belinda Pratt, isang plural na asawa ng apostol na si Parley P. Pratt, ang argumentong ito sa isang publikasyon noong 1854 na nagtatanggol sa plural na pag-aasawa. Isinulat niya, “Kung gayon, ang poligamya, gaya ng isinasagawa sa ilalim ng Patriyarkal na batas ng Diyos, ay tuwirang nakakatulong sa kalinisang-puri ng mga babae, at sa mabuting kalusugan at moralidad ng pangangatawan ng kanilang mga anak.”
- Belinda Pratt defends polygamy; cites scriptural support for its practice.
[108]↩︎
Sinabi ni George Q. Cannon, isang apostol at kalaunan ay miyembro ng Unang Panguluhan, sa isang talumpati noong 1869:
Ang tinutukoy ko ngayon ay ang tinatawag na mga espirituwal na pakinabang na nagmumula sa matwid na pagsasagawa ng alituntuning ito. Tiyak ako na sa pamamagitan ng pagsasagawa ng alituntuning ito, magkakaroon tayo ng mas dalisay na pamayanan, isang pamayanang mas may karanasan, hindi gaanong makasarili, at may mas mataas na pagkaunawa sa kalikasan ng tao kaysa sa iba pa sa buong mundo. Nagkaroon na ito ng ganitong epekto sa malaking antas, at lalo pang lalago ang mga epekto nito sa mga aspetong ito habang mas nagiging pangkalahatan ang pagsasagawa ng alituntunin.
- George Q. Cannon speaks on plural marriage, gives reasons for why it is practiced.
[109]↩︎
Nag-isip si George Q. Cannon tungkol sa ideyang ito sa isang hindi nalathala at walang petsang manuskrito na natagpuan sa kanyang mga papeles.
- George Q. Cannon says plural marriage is a divinely-ordained way for men to have their sexual urges fulfilled.
[110]↩︎
Ipinangatwiran ito ni Orson Pratt noong 1853 sa kanyang peryodikong The Seer, na nagsasabing:
Kung gayon, ang pag-aasawa ng higit sa isa ay hindi lamang magsisilbing panangga laban sa prostitusyon ng kababaihan, kundi magpapababa rin sa mga sanhi o paraan ng prostitusyon sa panig ng kalalakihan. Ang Mga Kabataang Lalaki ay nagpapabaya sa kanilang sarili sa bisyo at imoralidad ayon sa dami ng tukso at masasamang impluwensyang nakapaligid sa kanila. Bawasan ang mga sanhi at mababawasan din ang mga epekto: at kung maalis ang sanhi, titigil ang epekto. Hayaan ng mga batas ng ating estado ang pag-aasawa ng higit sa isa, at bihira na mangyari na ang isang babae ay pumasok sa prostitusyon, dahil pipiliin niya ang legal na pag-aasawa kaysa sa buhay ng kahihiyan at pagdurusa. Ang hukbo ng mga babaeng lugmok sa kahihiyan, na kakaunti o wala nang madaragdag sa kanilang bilang, ay malapit nang mabawasan at sa huli ay mawala dahil sa sarili nilang kamangmangan at kasamaan, at sa gayon, dahil ang mga sanhi ng tukso ay sa malaking bahagi nawawala na, ang Mga Kabataang Lalaki ay lalakad sa mas malusog na kapaligiran, at hindi na palaging inaakit, gaya ng nangyayari ngayon, palayo sa mga landas ng kabutihan. Ang pag-aasawa ng higit sa isa ay lubos ding magpapababa sa mga tuksong humaharang sa landas ng mga lalaking may asawa, gayundin ng mga kabataan; hindi na sila matutuksong lihim na magkaroon ng kerida, at labagin ang tipan ng kasal, at sa gayon ay magkasala laban sa kanilang mga asawa at laban sa Diyos.
- Orson Pratt argues that polygamy would eliminate sexual vices.
[111]↩︎
Sinabi ni Romania Pratt Penrose, isang plural na asawa ng apostol na si Charles W. Penrose, ito sa isang talumpati noong 1881:
Ang mga tungkulin at kinakailangan ng isang babae, sa pagtupad niya sa kanyang gampanin bilang ina, ay lubos na nangangailangan ng ilang panahon ng pagtitimpi sa pakikipagtalik, na kung hindi ibibigay sa kanya sa pamamagitan ng maalalahaning pag-aalala para sa kanyang kapakanan ng kanyang asawa, o kung hindi niya ito kukunin para sa kanyang sarili, ayon sa dangal ng pagkababae, o sa banal na karapatan ng kalayaang pumili, ang mismong batayan ng kanyang buhay at kalusugan ay naaapektuhan, at napipilitan siyang gampanan ang kanyang patuloy na dumaraming mga gawain at tungkulin habang paliit nang paliit ang natitirang lakas niya. Walang anuma[n] sa kaayusan o mga hinihingi ng buhay ng isang lalaki na nangangailangan ng ganitong pagpipigil [sa pakikipagtalik] lampas sa katamtamang hangganan ng lakas ng kanyang katawan, at ito para sa akin ay isang patunay na hindi masasagot at prima facie tungkol sa mga gampanin ng pagkalalaki at pagkababae, ng kabanalan at, naniniwala ako, ay isang pangangailangan para sa kaligtasan ng sangkatauhan, ng katotohanan at banal na pinagmulan ng alituntunin ng maramihang pag-aasawa.
- Romania Pratt argues that plural marriage allows men more opportunities for sex, which they need but which women don't.
[112]↩︎
Ipinagtalo ni Orson Pratt ang puntong ito noong 1853 sa kanyang peryodikong The Seer:
Tingnan ang paghihirap at karukhaan ng libu-libong kababaihan sa halos bawat lungsod sa Amerika at Europa—usisain ang mga sanhi ng kanilang kahiya-hiya at kriminal na landas ng pamumuhay, at matutuklasan na sa siyam sa bawat sampung kaso, sila ay naitulak sa kalagayang iyon ng pagkasira dahil sa kawalan ng isang tagapagtanggol—isang asawang mapagsesentrohan nila ng kanilang pagmamahal, at maaasahan nila para sa ikabubuhay. Hindi ba mas mabuti sana para sa mga kababaihang ito na marangal na mapasailalim sa pag-aasawa, ayon sa sistemang pluralidad, kaysa inilugmok nila ang kanilang sarili sa ipoipo ng pagkasira na hindi na maibabalik? Napakalaking dami sana ng imoralidad, at ng kasunod na pagdurusa, ang naiwasan kung ang mga pamahalaan ng estado ay hindi naimpluwensiyahan ng tiwaling mga tradisyon ng Apostatang Kristiyanismo sa pagbabawal sa pluralidad at pagtuligsa rito bilang kriminal!
- Orson Pratt argues that polygamy would eliminate sexual vices.
[113]↩︎
Ipinaglaban ito ni Belinda Pratt sa kanyang depensa ng maramihang pag-aasawa noong 1854, na nagsasabing:
Habang ang lalaking may saganang yaman ay natutuksong gastusin ito sa isang kerida nang lihim, at sa paraang labag sa batas, samantalang ibibigay sana siya sa kanya ng batas ng Diyos bilang marangal na asawa. Ang mga kalagayang ito ay nagbubunga ng pagpatay, pagpatay sa sanggol, pagpapakamatay, sakit, pagsisisi, kawalang-pag-asa, paghihirap, kahirapan, maagang kamatayan, kasama ang buong hanay ng mga pagseselos, mga pasakit na dumudurog sa puso, kawalan ng tiwala sa mga pamilya, nakahahawang sakit, at iba pa. At, sa huli, sa kakila-kilabot na sistema ng lisensya, kung saan ang mga pamahalaan, na tinatawag na Kristiyano, ay nagbibigay ng lisensya sa kanilang magagandang anak na babae, hindi ko na sasabihing upang umasal na parang hayop, kundi sa isang paghamak na mas mababa pa sa kanila; sapagkat ang bawat uri ng nilalang na hayop, maliban sa tao, ay umiiwas sa gayong kasuklam-suklam na kalabisan, at sa malaking bahagi ay sinusunod ang mga batas ng kalikasan sa pagpaparami.
- Belinda Pratt defends polygamy; cites scriptural support for its practice.
[114]↩︎
Si Benjamin F. Johnson, isang kaibigan ni Joseph Smith, ay ibinigay ito bilang isang positibong pakinabang ng maramihang pag-aasawa sa isang polyetong inilathala niya noong dekada 1850. Isinulat niya:
Gaano nga kalungkot ang magiging kinabukasan ng maraming libo na marahil ay ni minsan ay hindi makatanggap ng alok ng pag-aasawa mula sa isang mabuting lalaki, at na itinakda ng kalikasan na magbigay-dangal sa sagradong pangalan ng asawa at ina, at pasayahin ang landas ng lalaki sa pamamagitan ng masasayang ngiti at nagagalak na mga salita na nagmumula lamang sa puso ng babae habang ginagampanan niya ang mataas at banal na papel na iyon “na siyang itinakda sa kanya ng Diyos ng Kalikasan.” . . . Tingnan ang mga pabrika sa buong Europa at Amerika, na siksik sa napakaraming kababaihan na nagpapakahirap upang makalikom ng yaman para sa sakim na mga kapitalista, at ang libo-libong masisikip at mainit na mga patahian sa buong pinakamalalaking lungsod, na punô ng maputla at masasakitin na mga babae—na dahil sa kawalan ng proteksiyon ng lalaki, ay nakatakdang sa kahirapan ay humila ng maingat na tahi gamit ang mahihinang kamay upang pagbigyan ang mapili at walang saysay na mga uso ng kahangalan, kalupitan, at kayamanan, hanggang sa ang kamatayan, na halos tanging kaibigan nila, ang magsara para sa kanila ng malungkot at mabigat na tagpong iyon.
- Johnson gives reasons for why the Saints practice polygamy; cites scripture and argues it solves social ills like prostitution.
[115]↩︎
Ipinaliwanag ito ni Helen Mar Kimball sa kanyang aklat noong 1884 na nagtatanggol sa maramihang pag-aasawa. Isinulat niya:
Ang sistema ng maramihang pag-aasawa na isinasagawa sa Simbahang ito, at ang dahilan na nag-udyok sa iilang tumanggap nito, ay mas mataas kung ihahambing sa kasuklam-suklam na mga bisyo na ginagawa ng mga pino at edukadong babae at lalaki sa mga Silangang Estado, o sa alinmang iba pang mga estado sa Unyon. Ang diborsyo at pagpapalaglag ng sanggol sa sinapupunan ay mas karaniwan na sa kanila kaysa sa pag-aasawa. . . . Maaari silang maghanap sa bawat nayon at maliit na pamayanan sa buong Utah at sa mga karatig na Teritoryo at hindi sila makakakita ng katulad nito. Kahit noong pinakamahihirap na araw ng aming karanasan bilang mga pioneer sa ilang ng kabundukan, wala ni isang tagpo na maihahambing dito.
Gumawa siya ng kahalintulad na mga argumento sa isa pa niyang aklat dalawang taon bago nito.
- Helen Mar Kimball writes the social evils such as abortion aren't practiced in polygamous Utah.
- Helen Mar Kimball argues that polygamy would solve societal ills and give all women a chance to be married.
[116]↩︎
Ipinakita ng mga pag-aaral na ang mga lipunan kung saan ang isang lalaki ay maaaring magkaroon ng mahigit sa isang asawa ay karaniwang nagkakaroon ng mas maraming anak kaysa sa ibang mga lipunan. Ipinapakita ng datos ng senso na ganoon din ang nangyari sa Utah.
Para sa higit pang impormasyon, tingnan ang Polygamy and Population Growth.
[117]↩︎
Ipinaliwanag ng mga Banal sa mga Huling Araw na sina John C. Kimball at Jedediah Grant na ang poligamya ay para hindi mapangasawa ng mga babae ang mga nasa labas ng tipan dahil mas marami ang babae kaysa lalaki. Sa kanyang aklat noong 1852, ibinahagi rin ng hindi Banal sa mga Huling Araw na si John W. Gunnison ang pananaw na ito.
[118]↩︎
Sa isang artikulo sa Times and Seasons noong Disyembre 2021, sinuri ng sosyologong si Stephen Cranney ang Overland Pioneer Trail Database. Natuklasan niya na sa mga huling taon, bahagyang mas marami ang mga babaeng nasa hustong gulang (mahigit 17 taong gulang) kaysa sa mga lalaki; gayunman, mas maraming lalaki ang may hindi kilalang edad. Sa kabuuan, halos magkapantay ang bilang ng mga babae at lalaki.
- Stephen Cranney in Times and Seasons presents data on how many women emigrated to pioneer Utah.
[119]↩︎
Ipinakita ng historyador na si Kathryn Daynes na mas mataas nang malaki ang bilang ng mga babaeng nakatanggap ng endowment kaysa sa bilang ng mga lalaki. Ipinahihiwatig niya na sa bawat 100 babaeng nakatanggap ng endowment, may 82 lalaki.
- Kathryn Daynes reports that temple-endowed women outnumbered men in 1850-1880 Utah.
[120]↩︎
Tinalakay ng independiyenteng historyador na Banal sa mga Huling Araw na si Kimball Young, sa kanyang pagsulat noong 1954, ang pangkalahatang pag-aatubili na magsulat tungkol sa sex at sekswalidad sa mga pinagmulan mula sa ikalabinsiyam na siglo at kung paano nito maaaring nalalabuan ang buong larawan ng asal na sekswal sa mga polygamist sa Utah:
Ang katotohanan na ang poligamya ay labis na naiiba sa matagal nang tradisyong Kristiyano ay malamang isang dahilan kung bakit mahirap makakuha ng maraming malalapit na datos tungkol sa paksa ng pag-ibig, mga saloobin sa pakikipagtalik, at mga gawi sa pakikipagtalik. May matinding pag-aatubili, tulad ng sa kanilang mga kapitbahay na iisa lang ang asawa, na magbigay ng anumang impormasyon tungkol sa mga bagay na ito. Dahil dito, kakaunti ang ating datos at madalas na hindi tuwiran ang uri nito.
- Kimball Young provides examples of younger women waiting after marriage before cohabitating with an older husband.
[121]↩︎
Halimbawa, sa isang pag-aaral na isinagawa ng Instituto ng Applied Psychology sa University of Punjab sa Pakistan, nagbigay ang mga kababaihan sa Pakistan ng mga dahilan sa pagsasagawa ng poligamya na kinabibilangan ng "pagiging baog o pagkakaroon lamang ng mga anak na babae" at "presyon mula sa pamilya ng asawa dahil gusto nilang mapanatili ang kanilang kasal sa halip na humantong sa diborsyo."
At binanggit ni Sarah Pearsall kung paanong ang iba’t ibang salik ay makasaysayang nakaimpluwensya sa paraan ng pagsasagawa ng poligamya sa maraming kultura.
[122]↩︎
Halimbawa, si David P. Barash mula sa University of Washington ay nagsaliksik tungkol sa mga biyolohikal na pakinabang ng poligamya. Si Thom Brooks mula sa Durham University ay nagsulat tungkol sa suliranin ng sexism sa mga poligamong relasyon. Si Sarah M. S. Pearsall mula sa John Hopkins University ay nagsulat tungkol sa mga network ng pagkakamag-anak sa pagitan ng mga pamilyang poligamo pati na rin sa mga dinamika ng hindi pagkakapantay-pantay.
[123]↩︎
Noong 2016, inilathala ni David P. Barash ang pananaliksik mula sa ebolusyonaryong biyolohiya at antropolohiya na “malinaw na nagpapakita ng nakapailalim na paglaganap ng poligamya bilang karaniwang kalagayan ng matalik na ugnayan ng tao.” Napansin niya na ang mga tao ay tila “likas na may biyolohikal na hilig” sa poligamya dahil, bukod sa iba pang dahilan, nagbibigay ito ng mas maraming pagkakataon para sa pagkakaroon ng mga anak at sa gayon ay pagkalat ng mga gene.
- David P. Barash writes about the evolutionary biological evidence for human disposition towards polygamy.
[124]↩︎
Ang likas na seksismo ng karamihan sa mga naisagawang anyo ng poligamya (lalo na ang polygyny) ay madaling napansin ng mga antropologo at historyador.
[125]↩︎
Natuklasan ng isang pag-aaral noong 2021 na ang “nakararaming kababaihan [sa Pakistan] ay pinahintulutan ang kanilang mga asawa na magkaroon ng iba pang asawa dahil sa pagkabaog o dahil babae lamang ang kanilang mga anak.” May isa pang pag-aaral na nakakita ng kahalintulad na bagay: “Ang mga asawang walang anak ay handang tanggapin ang legal at balidong pag-aasawang poligamo nang higit kaysa sa ibang mga asawa upang magkaroon ang asawa ng anak at mga inapo.”
Ito ay, ayon sa aklat ng Genesis, isang malaking salik sa dahilan kung bakit pumasok si Abraham sa poligamya.
[126]↩︎
Natuklasan ng mga pag-aaral mula 2013 at 2021 na ang mga babaeng nasa polygamous na pagsasama ay malamang na mas madalas mag-ulat ng mga negatibong kalalabasan sa kalusugang pangkaisipan kaysa sa mga babaeng nasa monogamous na pagsasama.
- Bahari et al. find positive and negative mental health outcomes in women and children with polygamy compared to monogamy.
- 2013 study finds lower self-esteem reported in Syrian women practicing polygamy.
[127]↩︎
Natuklasan ng isang pag-aaral noong 2021 na ang poligamya ay may benepisyo na “naibabahagi ang mga responsibilidad sa loob ng tahanan at pag-aaruga sa mga anak” sa mga mag-asawa.
- Sabila Naseer et al. sample polygamous marriages in Pakistan, describe positives and negatives associated with the practice.
[128]↩︎
Nalaman sa isang pag-aaral noong 2006 tungkol sa mga babae sa Kuwait na “karaniwan ang kompetisyon sa pagitan ng mga kapwa asawa para sa panlipunan at pang-ekonomiyang suporta ng asawa, pati ang selos.”
- Al-Krenawi et al. report their findings on attitudes towards polygamy in traditional Arab communities in the Negev.
[129]↩︎
Napapansin ni Sarah Pearsall na may “magkakaibang anyo ng polygamy sa iba’t ibang kontekstong pampolitika at panlipunan,” ngunit sa kabuuan, “pinahintulutan ng polygamy ang pagbuo ng mga yaman, mga diplomatikong ugnayan, at ang paglikha ng mahahalagang network” sa mga nagsagawa nito.
- Sarah M. S. Pearsall reviews various historical cultures that practiced polygamy.
[130]↩︎
Karaniwan itong iniuulat sa mga sambahayang poligamo ayon sa isang pag-aaral noong 2006. Ipinaliwanag ni Neel Burton, na sumulat sa Psychology Today:
Ang mga babae sa mga polygynous na pagsasama ay karaniwang nag-aasawa sa mas batang edad, sa isang ayos na, dahil sa mismong likas nito, ay nag-uudyok ng selos, kompetisyon, at alitan, at may mga pagkakataon na nilalason ng mga kapwa asawa ang mga anak ng isa’t isa sa pagtatangkang itaguyod ang sarili nilang kapakanan. Bagaman sa prinsipyo ay dapat tratuhin ng asawang lalaki nang pantay ang kanyang mga kapwa asawa, sa aktuwal na kalagayan ay halos hindi maiiwasan na papaboran niya ang isa kaysa sa iba—malamang ang pinakabata, ang pinakahuling napangasawa.
- Al-Krenawi et al. report their findings on attitudes towards polygamy in traditional Arab communities in the Negev.
- Neel Burton discusses the pros and cons of polygamy.
[131]↩︎
Napansin ng historyador na si Laurel Thatcher Ulrich na maraming polygamous na babaeng Mormon ang nakadama ng matibay na ugnayang pampamilya at panlipunan sa isa’t isa, lalo na dahil may iisa rin silang pagkakakilanlang panrelihiyon.
- Laurel Thatcher Ulrich writes on plural marriage in Utah; notes how it made strong kinship bonds among the women.
[132]↩︎
Ang poligamya ay maaaring magresulta, depende sa demograpiya at mga kaugaliang panlipunan ng komunidad, sa labis na bilang ng Mga Kabataang Lalaki na hindi makahanap ng mga asawa dahil ang mga babae ay napupunta sa mas matatanda at mas matatag na mga lalaki sa komunidad.
Ang “lost boys” ng komunidad ng FLDS Church ay isang pagpapakita ng problemang ito.
- Miller and Karkazis note the problem of "lost boys" in one polygamist community.
- Wright and Richardson discuss the "lost boys" of the FLDS.
[133]↩︎
Halimbawa, dalawang dating babaeng Banal sa mga Huling Araw noong ikalabinsiyam na siglo na nagpahayag ng pagpuna sa poligamya ay sina Fanny Stenhouse at Ann Eliza Webb. Naglathala sila ng mga salaysay tungkol sa kanilang karanasan sa poligamya sa kanilang mga aklat na A Lady's Life among the Mormons at Wife No. 19.
- Fanny Stenhouse records her hatred for polygamy and disillusionment of her faith.
- Ann Eliza Webb voices her loathing of plural marriage and expresses her unhappiness as a former plural wife.
[134]↩︎
Ang mga babaeng Banal sa mga Huling Araw tulad nina Eliza R. Snow at Helen Mar Kimball ay hayagang ipinagtanggol ang poligamya at pinuri ang mga nakita nilang mabubuting katangian nito.
[135]↩︎
Iniulat ito ni Stenhouse sa kanyang aklat laban sa poligamya noong 1872 na A Lady's Life among the Mormons.
- Fanny Stenhouse records her hatred for polygamy and disillusionment of her faith.
[136]↩︎
Ipinahayag ito ni Eliza R. Snow, isang plural na asawa ni Joseph Smith at pagkatapos ni Brigham Young, sa isang hindi nalathalang maikling salaysay ng kanyang buhay at sariling talambuhay.
- ERS expresses her love for the doctrine of polygamy.
[137]↩︎
Naitala sa mga katitikan ng Samahan ng mga Kababaihan ng Payson, Setyembre 26, 1872.
- Eliza R. Snow bears testimony of plural marriage in Relief Society meeting.
[138]↩︎
Itinala ni Helen ang pananaw na ito sa isang publikasyon noong 1884 na nagtatanggol sa poligamya.
- Helen Mar Kimball defends plural marriage as a trial but a blessing to her life.
[139]↩︎
Sinabi ito ni Helen sa kanyang aklat noong 1882 na Maramihang Pag-aasawa, gaya ng Itinuro ng Propetang si Joseph.
- Helen Mar Kimball argues that polygamy would solve societal ills and give all women a chance to be married.
[140]↩︎
Itinala ito ni Belinda Pratt sa kanyang polyetong 1854 na Defence of Polygamy, By a Lady in Utah.
- Belinda Pratt defends polygamy; cites scriptural support for its practice.
[141]↩︎
Itinala ito ni Ann Eliza Webb, isang dating plural na asawa ni Brigham Young, sa kanyang anti-polygamy na paglalantad na Wife No. 19, or the Story of Life in Bondage.
- Ann Eliza Webb voices her loathing of plural marriage and expresses her unhappiness as a former plural wife.
[142]↩︎
Itinala ni Annie Clark Tanner, plural na asawa ni Joseph Tanner, ang mga damdaming ito sa isang sariling talambuhay na isinulat niya sa huling bahagi ng kanyang buhay matapos matapos ang plural na pag-aasawa sa Simbahan:
Bilang isang ina, malaki ang pag-asa ko para sa aking mga anak dahil sa itinuturing kong marangal nilang pinagmulan. Mula sa pananaw ng lipunan, may naitulong din ang poligamya . . . . Ipinagtanggol ko rin na may halaga ang alituntunin ng poligamya dahil sa mararangal na ugaling naitulong nitong hubugin. . . . Noong una, naging mabuti akong tagasunod. Ngayon, nagsimula na akong magkaroon ng sarili kong mga opinyon. Walang duda, ang pagbabagong ito ay dumating bilang resulta ng karanasan.
- Annie Clark Tanner records ambivalent attitudes toward polygamy in her autobiography.
[143]↩︎
Si Zina Huntington, isang plural na asawa ni Joseph Smith, ay iniwan ang patotoong ito noong 1895.
- Zina D. Young recalls hearing from Joseph how an angel with a drawn sword commanded him to practice plural marriage.
[144]↩︎
Ito ay mula sa isang walang petsang, hindi nailathalang sariling talambuhay na isinulat ni Zina. Isinaayos ang baybay at bantas.
- Zina D. Young recalls her conversion to the doctrine of "celestial marriag."
[145]↩︎
Sa isang talumpati noong 1854 tungkol sa pagkamartir ni Joseph Smith, ibinahagi ni John Taylor kung paano siya unang ipinakilala sa maramihang pag-aasawa:
Ito ay isang bagay na bago sa aming lahat. Ngunit ito ay isang bagay na pinagtibay ng kasulatan at ginawa ring hayag sa pamamagitan ng hayag, at kailangan lamang na taglayin ng mga lalaki ang espiritu ng Diyos o ng mga babae na malaman at maunawaan ang mga alituntuning ipinaabot ni Joseph sa kanila. . . . Sinubok nito ang aming isipan at damdamin. Nakita namin na ito ay isang bagay na magiging mabigat sa amin. . . . Pinaniwalaan ba namin ito? Oo, pinaniwalaan namin. Ako ay naniwala. Ang lahat ng iba pang mga kapatid ay naniwala rin. Ngunit gayunman, ikagagalak sana naming maitulak pa ito nang kaunti sa mas huling panahon.
- John Taylor recalls being introduced to plural marriage along with Brigham Young and Heber C. Kimball in the summer of 1841.
[146]↩︎
Sinabi ito ni George Q. Cannon sa isang talumpating ibinigay noong 1869.
Ang pagsasagawa ng prinsipyong ito ay hindi nangangahulugang walang mga pagsubok para sa mga lalaki. Ang mga hirap at pagkalito na kaugnay ng pag-aalaga sa isang malaking pamilya, para sa isang lalaking may anumang ambisyon, ay napakalaki kaya walang iba kundi ang mga hayag ng Diyos o ang utos ni Jesucristo ang makakaakit sa mga lalaki na pumasok sa kaayusang ito; ang simpleng pagdami ng mga pagkakataon upang bigyang-kasiyahan ang mabababang pagnanasa ng ating likas na pagkatao ay hindi magiging dahilan para akuin ang ganoong pagdami ng mabibigat na responsibilidad.
- George Q. Cannon speaks on plural marriage, gives reasons for why it is practiced.
[147]↩︎
Nilinaw ng Manifesto ni Woodruff na nagwawakas na ang maramihang pag-aasawa na ito ay tugon sa patuloy na pambatas at legal na presyur na inilagay ng Kongreso at ng mga hukuman sa Simbahan:
Yamang ang mga batas ay ipinasa ng Kongreso na nagbabawal sa maramihang pag-aasawa, na ang mga batas na ito ay ipinahayag na naaayon sa Saligang Batas ng pinakamataas na hukuman, ipinapahayag ko rito ang aking layunin na sumunod sa mga batas na iyon at gamitin ang aking impluwensya sa mga miyembro ng Simbahan na aking pinamumunuan upang gawin din nila ang gayon.
- Official text of Wilford Woodruff's 1890 manifesto ending plural marriage.
[148]↩︎
Sa isang talumpating ibinigay noong 1891, sinabi ni Woodruff na nakatanggap siya ng hayag na nagpakita sa kanya ng mga magiging bunga kung patuloy na magsasagawa ang Simbahan ng maramihang pag-aasawa sa kabila ng lumalakas na pagtutol ng pederal na pamahalaan:
Ipinakita sa akin ng Panginoon sa pamamagitan ng hayag at hayag kung ano mismo ang mangyayari kung hindi namin ititigil ang gawaing ito. Kung hindi namin ito itinigil, hindi na namin mapakikinabangan ang mga kapatid sa templo ng Logan at lahat ng mga templo ay mapatitigil sa Sion. Maghahari ang kaguluhan sa buong Israel. Darating ang gulo sa buong Simbahan, at mapipilitan kaming itigil ang gawaing ito. . . . Nakita ko mismo kung ano ang mangyayari kung walang gagawin. Matagal ko nang dala-dala ang espiritung ito. Pero gusto kong sabihin ito: hahayaan kong mawala sa aming mga kamay ang lahat ng templo; ako mismo ay pupunta sa bilangguan, at hahayaan kong pumunta roon ang bawat iba pang lalaki, kung hindi ako iniutosan ng Diyos ng langit na gawin ang ginawa ko.
- Wilford Woodruff describes in his speech how government threats catalyzed revelation for the Manifesto.
[149]↩︎
Halimbawa, tumanggap si Pedro ng isang hayag na dalhin ang ebanghelyo sa mga Gentil at, pagkatapos nito, kinailangang harapin nang magkakasama ng mga apostol sa Jerusalem ang tanong kung kailangan bang tuliin ang mga bagong miyembrong Gentil, na isang kinakailangan sa ilalim ng Batas ni Moises. Nagpasya ang konseho na hindi na kailangang magpatuli ang mga bagong miyembrong Gentil, kaya binaligtad ang daan-daang taon ng gawaing Mosaic/Judio.
- Acts 10 KJV in LDS 2013 New Testament.
- In Acts 15, Paul discusses the question of circumcision (KJV LDS 2013 New Testament).
[150]↩︎
Sa isang journal entry noong Setyembre 25, 1890, sinabi ni Woodruff na nadama niyang may "pangangailangang kumilos para sa temporal na kaligtasan ng Simbahan" dahil "ang Pamahalaan ng United States ay nanindigan at nagpasa ng mga batas upang wasakin ang mga Banal sa mga Huling Araw tungkol sa poligamya o Patriarchal order of Maraiage."
- Wilford Woodruff says he issued the manifesto after revelation for the temporal salvation of the Church.
[151]↩︎
Noong 1882, ipinasa ng Kongreso ang Edmunds Act, na ginawang felony ang poligamya. Noong 1887, ipinasa nito ang Edmunds-Tucker Act, na nag-alis sa legal na pagkakatatag ng Simbahan at nagpataw ng karagdagang mga parusa sa mga poligamista. Dalawang kaso sa Korte Suprema, Reynolds v. United States (1878) at Late Corp. of the Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints v. United States (1890), ang nagpatibay sa konstitusyonalidad ng mga batas laban sa poligamya na tumarget sa Simbahan.
Sa isang talumpati noong 1891, mariing sinabi ni Woodruff na hahayaan sana niyang “mawala sa aming mga kamay ang lahat ng mga templo” at “ako mismo ay sana’y nakulong, at hinayaan ang bawat iba pang lalaki na mapunta roon, kung hindi ako iniutosan ng Diyos ng langit na gawin ang ginawa ko.”
[152]↩︎
Ang masalimuot na kasaysayan ng poligamiya pagkatapos ng Manifesto ay naidokumento ng mga historyador tulad nina D. Michael Quinn at G. Carmon Hardy, pati na rin sa isang Gospel Topics essay ng Simbahan.
Tinataya ni Clark LeRay Herlin na may humigit-kumulang 250 kaso ng pagpasok sa maramihang pag-aasawa sa Simbahan sa pagitan ng 1890 at 1904, habang tinataya naman ni Hardy na nasa 220.
[153]↩︎
Ang Manifesto na ito mula kay Joseph F. Smith ay opisyal na nagbawal ng anumang maramihang kasal sa Simbahan at nagbabala na “kung sinumang opisyal o miyembro ng Simbahan ay magpapalagay na may awtoridad na magsagawa o pumasok sa alinmang gayong kasal, siya ay ituturing na lumalabag sa Simbahan at mananagot na mapatawan ng kaukulang aksyon ayon sa mga tuntunin at regulasyon nito, at matitiwalag mula rito.”
- Text of the "Second Manifesto" by Joseph F. Smith.
[154]↩︎
Ilan sa mga mas kilalang grupo ng mga Mormon fundamentalist na nagsasagawa ng poligamya ay kinabibilangan ng Apostolic United Brethren (AUB) at ng Fundamentalist Church of Jesus Christ of Latter-day Saints (FLDS).
- Brian C. Hales gives an overview of the Apostolic United Brethren or Allred Group.
- Brian C. Hales reviews the FLDS Church.
[155]↩︎
Isang pahayag sa website ng Church Newsroom ang nililinaw na "ngayon, ang pagsasagawa ng poligamya ay mahigpit na ipinagbabawal sa Simbahan." Idinagdag din nito:
Ang mga grupong polygamous at mga indibidwal na nagsasagawa nito sa loob at paligid ng Utah ay madalas magdulot ng kalituhan sa mga pangkaraniwang tagamasid at sa mga bumibisitang news media. Ang mga polygamist at mga organisasyong polygamist sa ilang bahagi ng kanlurang United States at Canada ay walang anumang kaugnayan sa The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints, kahit na ang salitang "Mormon" — na malawak na nauunawaan bilang palayaw para sa mga Latter-day Saint — ay minsang maling ikinakapit sa kanila.
Ayon sa hanbuk ng Simbahan, hindi pinapayagan ang pagsasagawa ng mga poligamong kasal sa mga bahay ng pagtitipon. Ayon sa hanbuk:
Kinakailangan ang isang membership council kung ang isang tao ay sadyang pumasok sa isang plural marriage. Maaaring mangyari nang palihim ang ilang plural marriage, kung saan hindi alam ng isang asawa ang tungkol sa isa o higit pang iba pang asawa. Kinakailangan ang pag-alis ng membership ng isang tao sa Simbahan kung ang isang tao ay sadyang pumasok sa plural marriage.
[156]↩︎
Binigyang-diin ng mga pangulo ng Simbahan, kabilang sina Heber J. Grant at Gordon B. Hinckley, na ekskomunikasyon ang parusa para sa sinumang mga miyembro ng Simbahan na nagsasagawa ng pag-aasawang plural.
Noong 2011, sinabi ni Elder M. Russell Ballard, “Hayaan ninyong sabihin ko nang malinaw na walang anumang kaugnayan sa Ang Simbahan ni Jesucristo ng mga Banal sa mga Huling Araw ang alinmang grupong poligamista, kabilang ang mga tumatawag sa kanilang sarili na mga fundamentalist Mormons o iba pang mga hango sa aming pangalan.”
[157]↩︎
Sa isang talumpating ibinigay noong 2018 at inilathala noong 2020, sinabi ni Quentin L. Cook ng Korum ng Labindalawa na “dapat nating igalang ang mga Santong iyon [na nagsagawa ng maramihang pag-aasawa], ngunit natupad na ang layuning iyon.”
- Quentin L. Cook says current Church leaders feel polygamy has accomplished its purpose.
- Quentin L. Cook says polygamy accomplished its purpose.
[158]↩︎
Ginawa ni Lorenzo Snow ang pahayag na ito sa Deseret Evening News noong 1900:
Ganap nang tinalikuran ng Simbahan ang gawain ng poligamya, o ang pormalisasyon ng maramihang pag-aasawa, sa estadong ito at sa bawat iba pang estado, at walang sinumang miyembro o opisyal nito ang may anumang awtoridad para magsagawa ng maramihang pag-aasawa o pumasok sa ganoong ugnayan. Hindi rin pinapayuhan o hinihikayat ng Simbahan ang labag sa batas na pagsasama ng sinuman sa mga miyembro nito. Kung kaya, kung may sinumang miyembro na sumuway sa batas, maging tungkol sa poligamya o sa labag sa batas na pagsasama, dapat niyang pasanin ang sarili niyang pananagutan; o sa ibang salita, managot sa mga hukuman ng bansa para sa sarili niyang ginawa kaugnay nito.
- Lorenzo Snow reaffirms the Church's prohibition on polygamy.
[159]↩︎
Ang pahayag na ito ay mula sa "Second Manifesto" na inilabas ni Joseph F. Smith noong 1904.
- Text of the "Second Manifesto" by Joseph F. Smith.
[160]↩︎
Nagpatuloy ang liham:
Ang mga paglabag sa mga positibong pahayag na ito na naiulat, saanman napatunayan sa pamamagitan ng sapat na ebidensya, ay hinarap ng mga hukuman ng Simbahan, at ang mga nagkasala ay dinisiplina o itiniwalag. Ang paraang ito ay ipagpapatuloy, nang may wastong pagsasaalang-alang sa mga karapatan ng mga indibidwal at sa mga batas ng Simbahan, dahil ang karaniwang sabi-sabi o tsismis na walang ebidensya ay hindi sapat sa isang paglilitis, sibilyan man o pansimbahan.
Ang liham na ito ay para sa “mga opisyal at miyembro” ng Simbahan at binasa ni Heber J. Grant sa pangkalahatang kumperensya ng Simbahan noong Abril 1911.
- First Presidency in 1911 reaffirms the prohibition on plural marriage in the Church.
[161]↩︎
Nagpatuloy si Heber J. Grant:
Samakatuwid, ang sinumang tao na nagpapanggap na may karapatang iyon ay sinusubukang gamitin ang isang awtoridad na wala siya, at samakatuwid ay hindi siya nagsasagawa ng kasal at walang tipan ng kasal kapag isinasagawa ang gayong mga seremonya.
Ang pahayag na ito ay ginawa sa pangkalahatang kumperensya ng Simbahan noong Abril 1921.
- Heber J. Grant disavows the practice of plural marriage in the Church; warns that excommunication will befall those who perform or practice it.
[162]↩︎
Sa opisyal na pahayag na ito, muling pinagtibay ng Unang Panguluhan noong Hunyo 1933 ang mga naunang pahayag nina Wilford Woodruff at Joseph F. Smith. Ganito ang buong pahayag:
Pinagtitibay at pinananariwa namin ang mga tagubiling ibinigay sa mga opisyal ng Simbahan ni Pangulong Joseph F. Smith noong 1904, noong 1910, at noong 1914, at inuutusan ang mga opisyal na nangangasiwa sa mga gawain ng Simbahan na masikap na imbestigahan ang mga iniulat na paglabag sa pinagtibay na tuntunin; at kung may mga taong matagpuang lumabag sa pasiya ni Pangulong Smith (na pinagtibay ng Simbahan) o pumapasok sa, o nagtuturo, naghihikayat, o nakikipagsabwatan sa iba upang pumasok sa tinatawag na polygamous o maramihang pag-aasawa, inuutusan namin ang mga naturang opisyal na kumilos laban sa mga taong iyon, at kapag napatunayang nagkasala sila, itiwalag sila mula sa Simbahan ayon sa mga tagubiling ibinigay ni Pangulong Smith. Pananagutin namin ang mga opisyal ng Simbahan sa wastong pagtupad ng tungkuling ito.
- First Presidency (Heber J. Grant, Anthony W. Ivins, J. Reuben Clark) publish official statement denouncing the practice of plural marriage in the Church.
[163]↩︎
Sa dalawang magkahiwalay na pulong noong Pebrero 1956, ipinahayag ni Pangulong McKay ang pananaw na ito tungkol sa maramihang pag-aasawa.
- David O. McKay teaches that plural marriage is a "practice" and the blessings and covenants contained in D&C 132 are available in monogamous unions.
- David O. McKay says polygamy "is not a principle but a practice" and that the blessings of "the eternity of the marriage covenant" are available to "a man with one wife."
[164]↩︎
Ang mga pahayag na ito ay ibinigay noong pangkalahatang kumperensya ng Simbahan noong Oktubre 1998:
Nais kong sabihin nang tahasan na ang Simbahang ito ay walang anumang kaugnayan sa mga nagsasagawa ng poligamya. Hindi sila mga miyembro ng Simbahang ito. Karamihan sa kanila ay hindi kailanman naging mga miyembro. Lumalabag sila sa batas sibil. Alam nilang lumalabag sila sa batas. Sakop sila ng mga kaparusahan nito. Ang Simbahan, siyempre, ay walang anumang hurisdiksyon sa usaping ito. . . . Kung may sinuman sa aming mga miyembro na mapatunayang nagsasagawa ng maramihang pag-aasawa, sila ay itinitiwalag, ang pinakamabigat na kaparusahang maaaring ipataw ng Simbahan. . . . Mahigit isang siglo na ang nakalipas nang malinaw na ihayag ng Diyos sa kanyang propeta na si Wilford Woodruff na dapat nang itigil ang pagsasagawa ng maramihang pag-aasawa, na ang ibig sabihin ay laban na ito ngayon sa batas ng Diyos. Kahit sa mga bansang pinapayagan ng batas sibil o panrelihiyon ang poligamya, itinuturo ng Simbahan na ang pag-aasawa ay dapat iisa lamang ang asawa at hindi nito tinatanggap bilang mga miyembro ang mga nagsasagawa ng maramihang pag-aasawa.
- Gordon B. Hinckley reaffirms that polygamy is not permitted in the Church.
[165]↩︎
Ginawa ng Unang Panguluhan ang pahayag na ito sa isang liham na paikot para sa mga lider ng Simbahan sa Hilagang Amerika.
- First Presidency in 2006 states those practicing polygamy will be excommunicated.
[166]↩︎
Ibinigay ni Ballard ang pahayag na ito noong Oktubre 2011 pangkalahatang kumperensya.
- M. Russell Ballard disavows Mormon fundamentalist groups.
[167]↩︎
Ang mga pahayag na ito ay inilathala sa isyu ng Hulyo 2020 ng magasing Liahona:
Gusto kong banggitin ang tatlong punto tungkol sa pag-aasawang plural. Una, malinaw na maraming sakripisyo sa mga pag-aasawang plural. Maraming pagmamahal at pagkakaisa, pero may sakripisyo rin, at itinuro ng mga magulang sa mga pag-aasawang iyon sa kanilang mga anak ang magsakripisyo. Marami sa mga anak ng mga pag-aasawang plural na iyon ang nagdala ng ebanghelyo ni Jesucristo sa buong mundo at nagpala sa maraming buhay. Pangalawa, may ilan, tulad ni Vilate Kimball, na tumanggap ng sarili nilang personal na hayag—bago pa nila lubos na nalaman ang tungkol sa darating—na ang doktrinang ito ay mula sa Diyos. At pangatlo, sa mga nakatataas na konseho ng Simbahan, may pakiramdam na ang pag-aasawang plural, gaya ng isinagawa noon, ay nagsilbi sa layunin nito. Dapat nating parangalan ang mga Santong iyon, pero natupad na ang layuning iyon. Ngayon, may mga tanong na hindi pa nasasagot. Pero gusto kong malaman ninyo na mayroon tayong mapagmahal na Ama sa Langit na may perpektong plano, na ang Kanyang plano ay para sa kaligayahan, at na mayroon tayong Tagapagligtas na ginawa ang lahat para sa atin. Maaari tayong magtiwala sa Kanila.
- Quentin L. Cook says polygamy accomplished its purpose.
[168]↩︎
Halimbawa, naniwala si Bruce R. McConkie sa Mormon Doctrine na “ang banal na gawain [ng maramihang pag-aasawa] ay magsisimulang muli pagkatapos ng Ikalawang Pagparito ng Anak ng Tao at ng pagsisimula ng milenyo.”
Si Quentin L. Cook naman ay nagpahayag noong 2018 (at muling inilathala noong 2020) na “sa mga nakatataas na konseho ng Simbahan, may pakiramdam na ang maramihang pag-aasawa, gaya ng pagsasagawa nito noon, ay nagsilbi sa layunin nito. Dapat nating igalang ang mga banal na iyon, ngunit natupad na ang layuning iyon.”
[169]↩︎
Halimbawa, itinuro ni Orson Pratt noong 1853 na “ang Diyos Ama ay may maraming asawa, na ang isa o higit pa ay nasa kawalang-hanggan, na sa pamamagitan nila ay isinilang Niya ang ating mga espiritu pati na ang espiritu ni Jesus na Kanyang Panganay, at ang isa pa ay nasa mundo na sa pamamagitan niya ay isinilang Niya ang tabernakulo ni Jesus, bilang Kanyang Bugtong na Anak sa mundong ito.” Ipinagpatuloy niya na igiit na “kapwa ang Diyos Ama at ang ating Panginoong Jesucristo ay mamanahin ang kanilang mga asawa sa kawalang-hanggan at gayundin sa panahon.”
Noong 1857, binanggit ni John Taylor ang Ina sa Langit bilang isa sa mga "reyna ng langit," na nagpapahiwatig ngunit hindi tahasang nagsasabi na ang Diyos ay may higit sa isang asawa.
Bilang bahagi ng kanyang turong Adam-God, sinabi rin ni Brigham Young na dinala ni Adam (Diyos) ang isa sa kanyang mga asawa (si Eva) upang paramihin ang tao sa daigdig.
Nang ang ating amang si Adan ay dumating sa Halamanan ng Eden, dumating siya roon na may celestial na katawan, at dinala niya si Eva, isa sa kanyang mga asawa, kasama niya. Tumulong siya sa paggawa at pag-aayos ng mundong ito.
[170]↩︎
Sinasabi ng proklamasyon tungkol sa pamilya noong 1995 na “lahat ng tao—lalaki at babae—ay nilikha sa wangis ng Diyos. Ang bawat isa ay pinakamamahal na espiritung anak na lalaki o babae ng mga magulang sa langit, at, dahil dito, ang bawat isa ay may banal na likas na pagkatao at tadhana,” ngunit hindi nito tinutukoy kung ilan ang mga magulang sa langit.
Pinagtitibay rin ng sanaysay ng Simbahan tungkol sa mga paksa ng ebanghelyo hinggil sa Ina sa Langit, “Itinuturo ng The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints na ang lahat ng tao, lalaki at babae, ay minamahal na mga espiritung anak ng mga magulang sa langit, isang Ama sa Langit at isang Ina sa Langit.”
Sa pangkalahatang kumperensya ng Simbahan noong Abril 2022, itinuro ni Elder Dale G. Renlund, “Ang ikalawang katotohanan ay na tayo ay may mga magulang sa langit, isang ama at isang ina. Ang doktrina tungkol sa Isang Ina sa Langit ay dumarating sa pamamagitan ng hayag at isang natatanging paniniwala sa mga Banal sa mga Huling Araw. . . . Napakakaunti ang naihayag tungkol sa Ina sa Langit.”
[171]↩︎
Halimbawa, itinuro ni Orson Hyde noong 1855 na “si Jesucristo ay may-asawa sa Cana ng Galilea, [at] na sina Maria, Marta, at ang iba pa ay kanyang mga asawa, at na siya ay nagkaanak.”
Si Orson Pratt ay nagturo rin na kapwa may maraming asawa ang Diyos Ama at si Jesus.
Noong 1883, itinala ni Wilford Woodruff ang pananaw ni Joseph F. Smith na si Jesus ay kasal kina Maria at Marta, at marahil ay ipinahiwatig din niya na iniisip ni Joseph Smith na si Jesus ay may asawa, bagaman hindi malinaw ang tala ng pulong.
[172]↩︎
Bilang tugon sa kasikatan ng nobelang The Da Vinci Code, sinabi ng isang tagapagsalita ng Simbahan noong 2006:
Ang paniniwala na may asawa si Cristo ay hindi kailanman naging opisyal na doktrina ng simbahan. Hindi ito inaprubahan o itinuro ng simbahan. Totoo na may ilang lider ng simbahan noong kalagitnaan ng 1800s na nagpahayag ng kanilang mga opinyon tungkol dito, pero hindi ito noon, at hindi rin ito ngayon, doktrina ng simbahan.
Noong 1912, sumulat si Charles W. Penrose para sa Simbahan:
Wala tayong alam tungkol sa kung nag-asawa si Jesucristo. Walang awtoritatibong pahayag ang Simbahan tungkol sa paksang ito.
May ilang lider ng Simbahan ngayon na pribadong sumuporta sa ideya na si Jesus ay may asawa. Noong 1963, bilang tugon sa tanong kung may asawa si Jesus, sumagot si Joseph Fielding Smith, "Oo! Pero huwag itong ipangaral! Pinayuhan tayo ng Panginoon na huwag ihagis ang mga perlas sa harap ng mga baboy!"
[173]↩︎
Sa kasalukuyan, pinahihintulutan ng Simbahan ang selyado ng “mag-asawa” at “mga anak sa mga magulang,” at ang isang lalaki ay maaaring ma-selyado sa maraming babae, buhay man o patay.
Ayon sa handbook, “Kung ang isang lalaki at babae ay selyado at kalaunan ay nagdiborsyo, kailangang tumanggap ang lalaki ng pahintulot para sa selyado bago siya maselyuhan sa ibang babae,” ngunit hindi niya kailangang kanselahin ang naunang selyado. Sa kaso ng kamatayan, “Kung ang mag-asawa ay naiselyuhan at namatay ang asawa na babae, maaaring maselyuhan ang lalaki sa ibang babae kung siya ay hindi pa naselyuhan sa ibang lalaki. Sa sitwasyong ito, hindi kailangan ng lalaki ng pahintulot para sa selyado mula sa Unang Panguluhan maliban kung siya ay diborsyado mula sa nauna niyang asawa bago ito namatay.”
Para sa mga babae, tinutukoy ng handbook na “ang isang buhay na babae ay maaari lamang ma-selyado sa isang asawa sa isang panahon. Kung siya at ang kanyang asawa ay na-selyado at kalaunan ay nagdiborsyo, kailangan niyang makatanggap ng pagkansela ng selyadong iyon bago ma-selyado sa ibang lalaki habang siya ay nabubuhay pa.” Dagdag pa rito, sinasabi nito na “kung ang mag-asawa ay na-selyado at namatay ang asawa, ang babae ay hindi maaaring ma-selyado sa ibang lalaki maliban kung makatanggap siya ng pagkansela ng unang selyado.
- Church handbook explains sealing policies of the Church.
[174]↩︎
Ayon sa handbook, ang pagsasamang parang mag-asawa sa labas ng isang legal na heterosexual at monogamong kasal ay itinuturing na paglabag sa batas ng kalinisang-puri at maaaring mangailangan ng membership council. Ang plural marriage ay nangangailangan ng membership council at ng pag-alis ng membership sa Simbahan.
- Church handbook defines the law of chastity.
- Church handbook policy on plural marriage.
[175]↩︎
Ang hanbuk ng Simbahan ay tumutukoy sa batas ng kalinisang-puri bilang “pag-iwas sa pakikipagtalik sa labas ng isang legal na kasal sa pagitan ng isang lalaki at isang babae” at “katapatan sa loob ng kasal.” Tinutukoy nito na “tanging isang lalaki at isang babae na legal at naaayon sa batas na ikinasal bilang mag-asawa ang dapat magkaroon ng relasyong sekswal.”
- Church handbook defines the law of chastity.
[176]↩︎
Ang heading sa Opisyal na Pahayag 1 sa kasalukuyang edisyon ng Doktrina at mga Tipan ay nagsasabi na “itinuturo ng Biblia at ng Ang Aklat ni Mormon na ang monogamya ang pamantayan ng Diyos para sa pag-aasawa maliban kung iba ang ipahayag Niya.”
Itinuturo ng Jacob 2:30 na kung nais ng Diyos na ang kanyang mga tao ay “magkaroon ng maraming anak,” “uutusan [niya] ang [kanyang] mga tao” na isagawa ang maramihang pag-aasawa; kung hindi, monogamya ang dapat nilang isagawa.
- Official Declaration 1 of The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints.
- Jacob 2:28–32 says the Lord will command people to practice polygamy at specific times.
[177]↩︎
Ang kasalukuyang handbook ng Simbahan ay malinaw na nagpapaliwanag na tanging heterosexual na monogamya lamang ang pinahihintulutan sa ilalim ng Batas ng Kalinisang-Puri. Ang mga relasyong same-sex ay maaaring mangailangan ng disciplinary council, at ang mga maramihang kasal ay nag-uutos ng disciplinary council.